BJT 1“Thưa ngài Nāgasena, điều mà ngài nói là: ‘Năm tính chất của cơn mưa nên được hành trì,’ năm tính chất nên được hành trì ấy là các điều nào?”
“Tâu đại vương, giống như cơn mưa làm lắng xuống bụi bặm đã sanh khởi. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm lắng xuống bụi bặm phiền não đã sanh khởi. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ nhất của cơn mưa nên được hành trì.
BJT 2Tâu đại vương, còn có điều khác nữa, cơn mưa làm mát lạnh sức nóng của trái đất. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm mát lạnh thế gian luôn cả chư Thiên bằng sự tu tập về từ ái. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ nhì của cơn mưa nên được hành trì.
BJT 3Tâu đại vương, còn có điều khác nữa, cơn mưa làm nẩy mầm tất cả các loại hạt giống. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm cho sanh khởi niềm tin của tất cả chúng sanh, nên gieo hạt giống niềm tin ấy ở ba sự thành tựu, ở sự thành tựu về cõi trời và loài người cho đến sự thành tựu về sự an lạc của chân lý tối thượng Niết Bàn. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ ba của cơn mưa nên được hành trì.
BJT 4Tâu đại vương, còn có điều khác nữa, cơn mưa phát khởi theo mùa bảo vệ các loài cỏ dại, cây cối, dây leo, bụi rậm, dược thảo, cổ thụ đang mọc ở bề mặt trái đất. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm sanh khởi sự tác ý, và với sự tác ý đúng đường lối ấy nên bảo vệ pháp Sa-môn. Tất cả các thiện pháp có gốc rễ ở sự tác ý đúng đường lối. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ tư của cơn mưa nên được hành trì.
BJT 5Tâu đại vương, còn có điều khác nữa, cơn mưa trong khi đổ mưa làm tràn đầy các con sông, hồ nước, đầm sen, và các rãnh, các khe, các suối, các hồ, các giếng nước với những khối lượng nước. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm đổ xuống cơn mưa Giáo Pháp về Kinh điển và pháp học, nên làm đầy đủ tâm ý đối với các ước muốn về sự chứng đắc. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ năm của cơn mưa nên được hành trì. Tâu đại vương, điều này cũng đã được trưởng lão Sāriputta, vị Tướng Quân Chánh Pháp nói đến:
‘Sau khi nhìn thấy chúng sanh có thể giác ngộ dầu ở cách trăm ngàn do-tuần, bậc Đại Hiền Triết đi đến trong khoảnh khắc và giác ngộ người ấy.’”
Câu hỏi về tính chất của cơn mưa là thứ sáu.
“Bhante nāgasena, ‘meghassa pañca aṅgāni gahetabbānī’ti yaṁ vadesi, katamāni tāni pañca aṅgāni gahetabbānī”ti?
“Yathā, mahārāja, megho uppannaṁ rajojallaṁ vūpasameti;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena uppannaṁ kilesarajojallaṁ vūpasametabbaṁ.
Idaṁ, mahārāja, meghassa paṭhamaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Puna caparaṁ, mahārāja, megho pathaviyā uṇhaṁ nibbāpeti;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena mettābhāvanāya sadevako loko nibbāpetabbo.
Idaṁ, mahārāja, meghassa dutiyaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Puna caparaṁ, mahārāja, megho sabbabījāni viruhāpeti;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sabbasattānaṁ saddhaṁ uppādetvā taṁ saddhābījaṁ tīsu sampattīsu ropetabbaṁ, dibbamānusikāsu sukhasampattīsu yāvaparamatthanibbānasukhasampatti.
Idaṁ, mahārāja, meghassa tatiyaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Puna caparaṁ, mahārāja, megho ututo samuṭṭhahitvā dharaṇitalaruhe tiṇarukkhalatāgumbaosadhivanappatayo parirakkhati;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena yoniso manasikāraṁ nibbattetvā tena yoniso manasikārena samaṇadhammo parirakkhitabbo, yoniso manasikāramūlakā sabbe kusalā dhammā.
Idaṁ, mahārāja, meghassa catutthaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Puna caparaṁ, mahārāja, megho vassamāno naditaḷākapokkharaṇiyo kandarapadarasarasobbhaudapānāni ca paripūreti udakadhārāhi;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena āgamapariyattiyā dhammameghamabhivassayitvā adhigamakāmānaṁ mānasaṁ paripūrayitabbaṁ.
Idaṁ, mahārāja, meghassa pañcamaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Bhāsitampetaṁ, mahārāja, therena sāriputtena dhammasenāpatinā—
‘Bodhaneyyaṁ janaṁ disvā,
satasahassepi yojane;
Khaṇena upagantvāna,
bodheti taṁ mahāmunī’”ti.
Meghaṅgapañho chaṭṭho.
PTS vp En 356 PTS cs 12 ‘Venerable Nāgasena, those five qualities of the rain you say he ought to take, which are they?’
‘Just, O king, as the rain lays any dust that arises; just so, O king, should the strenuous Bhikshu, earnest in effort, lay the dust and dirt of any evil dispositions that may arise within him. This, O king, is the first quality of the rain he ought to have.
PTS cs 13 ‘And again, O king, just as the rain allays the heat of the ground; just so, O king, should the strenuous Bhikshu, earnest in effort, soothe the whole world of gods and men, with the feeling of his love. This, O king, is the second quality of the rain he ought to have.
PTS cs 14 ‘And again, O king, as the rain makes all kinds of vegetation to grow; just so, O king, should the strenuous Bhikshu, earnest in effort, cause faith to spring up in all beings, and make that seed of faith grow up into the three Attainments, not only the lesser attainments of glorious rebirths in heaven or on earth, but also the attainment of the highest good, the bliss of Arahatship. This, O king, is the third quality of the rain he ought to have.
PTS cs 15 ‘And again, O king, just as the rain-cloud, rising up in the hot season, affords protection to the grass, and trees, and creepers, and shrubs, and medicinal herbs, and to the monarchs of the woods that grow on the surface of the earth; just so, O king, should the strenuous Bhikshu, earnest in effort, PTS vp En 357 cultivating the habit of thoughtfulness, afford protection by his thoughtfulness to his condition of Samanaship, for in thoughtfulness is it that all good qualities have their root. This, O king, is the fourth quality of the rain he ought to have.
PTS cs 16 PTS vp Pali 411 ‘And again, O king, as the rain when it pours down fills the rivers, and reservoirs, and artificial lakes, the caves, and chasms, and ponds, and holes, and wells, with water; just so, O king, should the strenuous Bhikshu, earnest in effort, pour down the rain of the Dhamma—according to the texts handed down by tradition, and so fill to satisfaction the mind of those who are longing for instruction. This, O king, is the fifth quality of the rain he ought to have. For it was said, O king, by Sāriputta, the Elder, the Commander of the Faith:
“When the Great Sage perceives a man afar,
Were it a hundred or a thousand leagues,
Ripe for enlightenment, straightway he goes
And guides him gently to the path of Truth.”’
BJT 1“Thưa ngài Nāgasena, điều mà ngài nói là: ‘Năm tính chất của cơn mưa nên được hành trì,’ năm tính chất nên được hành trì ấy là các điều nào?”
“Tâu đại vương, giống như cơn mưa làm lắng xuống bụi bặm đã sanh khởi. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm lắng xuống bụi bặm phiền não đã sanh khởi. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ nhất của cơn mưa nên được hành trì.
BJT 2Tâu đại vương, còn có điều khác nữa, cơn mưa làm mát lạnh sức nóng của trái đất. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm mát lạnh thế gian luôn cả chư Thiên bằng sự tu tập về từ ái. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ nhì của cơn mưa nên được hành trì.
BJT 3Tâu đại vương, còn có điều khác nữa, cơn mưa làm nẩy mầm tất cả các loại hạt giống. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm cho sanh khởi niềm tin của tất cả chúng sanh, nên gieo hạt giống niềm tin ấy ở ba sự thành tựu, ở sự thành tựu về cõi trời và loài người cho đến sự thành tựu về sự an lạc của chân lý tối thượng Niết Bàn. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ ba của cơn mưa nên được hành trì.
BJT 4Tâu đại vương, còn có điều khác nữa, cơn mưa phát khởi theo mùa bảo vệ các loài cỏ dại, cây cối, dây leo, bụi rậm, dược thảo, cổ thụ đang mọc ở bề mặt trái đất. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm sanh khởi sự tác ý, và với sự tác ý đúng đường lối ấy nên bảo vệ pháp Sa-môn. Tất cả các thiện pháp có gốc rễ ở sự tác ý đúng đường lối. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ tư của cơn mưa nên được hành trì.
BJT 5Tâu đại vương, còn có điều khác nữa, cơn mưa trong khi đổ mưa làm tràn đầy các con sông, hồ nước, đầm sen, và các rãnh, các khe, các suối, các hồ, các giếng nước với những khối lượng nước. Tâu đại vương, tương tợ y như thế vị hành giả thiết tha tu tập nên làm đổ xuống cơn mưa Giáo Pháp về Kinh điển và pháp học, nên làm đầy đủ tâm ý đối với các ước muốn về sự chứng đắc. Tâu đại vương, điều này là tính chất thứ năm của cơn mưa nên được hành trì. Tâu đại vương, điều này cũng đã được trưởng lão Sāriputta, vị Tướng Quân Chánh Pháp nói đến:
‘Sau khi nhìn thấy chúng sanh có thể giác ngộ dầu ở cách trăm ngàn do-tuần, bậc Đại Hiền Triết đi đến trong khoảnh khắc và giác ngộ người ấy.’”
Câu hỏi về tính chất của cơn mưa là thứ sáu.
“Bhante nāgasena, ‘meghassa pañca aṅgāni gahetabbānī’ti yaṁ vadesi, katamāni tāni pañca aṅgāni gahetabbānī”ti?
“Yathā, mahārāja, megho uppannaṁ rajojallaṁ vūpasameti;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena uppannaṁ kilesarajojallaṁ vūpasametabbaṁ.
Idaṁ, mahārāja, meghassa paṭhamaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Puna caparaṁ, mahārāja, megho pathaviyā uṇhaṁ nibbāpeti;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena mettābhāvanāya sadevako loko nibbāpetabbo.
Idaṁ, mahārāja, meghassa dutiyaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Puna caparaṁ, mahārāja, megho sabbabījāni viruhāpeti;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sabbasattānaṁ saddhaṁ uppādetvā taṁ saddhābījaṁ tīsu sampattīsu ropetabbaṁ, dibbamānusikāsu sukhasampattīsu yāvaparamatthanibbānasukhasampatti.
Idaṁ, mahārāja, meghassa tatiyaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Puna caparaṁ, mahārāja, megho ututo samuṭṭhahitvā dharaṇitalaruhe tiṇarukkhalatāgumbaosadhivanappatayo parirakkhati;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena yoniso manasikāraṁ nibbattetvā tena yoniso manasikārena samaṇadhammo parirakkhitabbo, yoniso manasikāramūlakā sabbe kusalā dhammā.
Idaṁ, mahārāja, meghassa catutthaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Puna caparaṁ, mahārāja, megho vassamāno naditaḷākapokkharaṇiyo kandarapadarasarasobbhaudapānāni ca paripūreti udakadhārāhi;
evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena āgamapariyattiyā dhammameghamabhivassayitvā adhigamakāmānaṁ mānasaṁ paripūrayitabbaṁ.
Idaṁ, mahārāja, meghassa pañcamaṁ aṅgaṁ gahetabbaṁ.
Bhāsitampetaṁ, mahārāja, therena sāriputtena dhammasenāpatinā—
‘Bodhaneyyaṁ janaṁ disvā,
satasahassepi yojane;
Khaṇena upagantvāna,
bodheti taṁ mahāmunī’”ti.
Meghaṅgapañho chaṭṭho.