Tôi nghe như vầy:
Một thời, Phật ở tại vườn Cấp cô độc, rừng cây Kỳ-đà, nước Xá-vệ. Bấy giờ, Thế Tôn nói với các Tỳ-kheo:
“Có năm thọ ấm. Những gì là năm? Sắc thọ ấm; thọ, tưởng, hành, thức thọ ấm. Nếu có những Sa-môn, Bà-la-môn nào thấy có ngã, thì tất cả cũng đều ở nơi năm thọ ấm này mà thấy có ngã. Các Sa-môn, Bà-la-môn thấy sắc là ngã, sắc là khác ngã, hay ngã ở trong sắc, sắc ở trong ngã; thấy thọ, tưởng, hành, thức là ngã, khác ngã, ngã ở trong thức, thức ở trong ngã.
“Phàm phu ngu si vô học vì vô minh nên thấy sắc là ngã, là khác ngã, hay ở trong nhau và nói ngã là chân thật nên không xả. Vì không xả nên các căn tăng trưởng. Khi các căn đã tăng trưởng rồi, thì sẽ sanh ra các xúc. Do bị xúc chạm bởi sáu xúc nhập xứ, do đó phàm phu ngu si vô học khởi lên cảm giác khổ vui, từ xúc mà nhập xứ khởi lên. Những gì là sáu? Nhãn xúc nhập xứ, nhĩ, tỷ, thiệt, thân và ý xúc nhập xứ.
“Như vậy, Tỳ-kheo, có ý giới, pháp giới, vô minh giới. Kẻ phàm phu ngu si vô học, vì vô minh xúc cho nên khởi lên ý tưởng có, ý tưởng không, ý tưởng vừa có vừa không, ý tưởng ta hơn, ý tưởng ta bằng, ý tưởng ta kém, ý tưởng ta biết, ta thấy. Những ý tưởng biết như vậy, những ý tưởng thấy như vậy đều do sáu xúc–nhập xứ mà phát sanh.
“Đa văn Thánh đệ tử đối với sáu xúc–nhập xứ này, xả bỏ vô minh mà sanh minh. Không sanh ra ý tưởng về có, ý tưởng về không, ý tưởng về vừa có vừa không, ý tưởng hơn, ý tưởng bằng, ý tưởng kém, ý tưởng ta biết, ta thấy. Khi đã biết như vậy, đã thấy như vậy rồi, thì những gì do vô minh–xúc khởi lên trước kia sẽ bị diệt và cảm thọ phát sanh do minh xúc sau đó sẽ khởi lên.”
Phật nói kinh này xong, các Tỳ-kheo nghe những gì Đức Phật dạy, hoan hỷ phụng hành.
如是我聞：
一時，佛住舍衛國祇樹給孤T 0011b02獨園。
爾時，世尊告諸比丘：「有五受陰。云何T 0011b03為五？色受陰，受、想、行、識受陰。若諸沙門、婆羅T 0011b04門見有我者，一切皆於此五受陰見我。諸T 0011b05沙門、婆羅門見色是我，色異我，我在色，色T 0011b06在我；見受、想、行、識是我，識異我，我在識，識T 0011b07在我。愚癡無聞凡夫以無明故，見色是我、T 0011b08異我、相在，言我真實不捨；以不捨故，諸根T 0011b09增長；諸根長已，增諸觸；六觸入處所觸故，T 0011b10愚癡無聞凡夫起苦樂覺，從觸入處起。何T 0011b11等為六？謂眼觸入處，耳、鼻、舌、身、意觸入處。
「如T 0011b12是，比丘！有意界、法界、無明界，愚癡無聞凡T 0011b13夫無明觸故，起有覺、無覺、有無覺、我勝覺、我T 0011b14等覺、我卑覺、我知我見覺。如是知、如是見T 0011b15覺，皆由六觸入故。多聞聖弟子於此六觸T 0011b16入處，捨離無明而生明，不生有覺、無覺、有T 0011b17無覺、勝覺、等覺、卑覺、我知我見覺。如是知、T 0011b18如是見已，先所起無明觸滅，後明觸覺T 0011b19起。」
佛說此經已，諸比丘聞佛所說，歡喜奉T 0011b20行。
T 0011b21 SC 2Thus have I heard. Once the Awakened One lived at Srāvasti’s greater-metropolitan-area, in Jeta’s grove, Anāthapiṇḍika’s monastry. At that time the World Honoured One said to the mendicants:
SC 3“There are five clinging aggregates. What are the five? The form clinging aggregate, feeling..., perception..., formulation... and the consciousness clinging aggregate. If any wanderer or priest considers there is a self, then they see the self in these five aggregates. Wanderers and priests consider form is self, form is other than self, self is in form, or form is in self. They consider feeling..., perception..., formulations… and consciousness is self, consciousness is other than self, self is in consciousness, or consciousness is in self. The foolish untaught common person has ignorance therefore he considers, form is self, other than self, or one is in the other.
SC 4“Saying self is truly real, they do not give up the view. With not giving up the view as the cause, all bases come to be. All bases having come to be, all contact comes to be. The six contact organs are that which causes contact. From contact organs arise suffering and pleasurable experience for the foolish untaught common person. What are the six? They are the eye sense organ, the ear..., the nose..., the tongue..., the body... and the mind sense organ. Thus, mendicants there is the mind element, the dhamma element and the ignorance element.
SC 5“The foolish untaught common person has ignorance therefore arise: the experience of existence, the experience of non existence, the experience of existence and non existence, the experience that I am superior, the experience that I am equal, the experience that I am inferior, the experience that I know, the experience that I see, the experience that I know like this and the experience that I see like this. These are all from the six sense organs.
SC 6“Therefore the well-learned noble disciple, having given up ignorance regarding these six sense organs and wisdom arises and: the experience of existence, the experience of non existence, the experience of existence and non existence, the experience that I am superior, the experience that I am equal, the experience that I am inferior, the experience that I know, the experience that I see, the experience that I know like this and the experience that I see like this, do not arise. The ignorant contact which had arisen before is destroyed and thereafter wise contact and experience arise.”
SC 7The Awakened One said this discourse. The mendicants heard what the Awakened One had said and happily practised.
Tôi nghe như vầy:
Một thời, Phật ở tại vườn Cấp cô độc, rừng cây Kỳ-đà, nước Xá-vệ. Bấy giờ, Thế Tôn nói với các Tỳ-kheo:
“Có năm thọ ấm. Những gì là năm? Sắc thọ ấm; thọ, tưởng, hành, thức thọ ấm. Nếu có những Sa-môn, Bà-la-môn nào thấy có ngã, thì tất cả cũng đều ở nơi năm thọ ấm này mà thấy có ngã. Các Sa-môn, Bà-la-môn thấy sắc là ngã, sắc là khác ngã, hay ngã ở trong sắc, sắc ở trong ngã; thấy thọ, tưởng, hành, thức là ngã, khác ngã, ngã ở trong thức, thức ở trong ngã.
“Phàm phu ngu si vô học vì vô minh nên thấy sắc là ngã, là khác ngã, hay ở trong nhau và nói ngã là chân thật nên không xả. Vì không xả nên các căn tăng trưởng. Khi các căn đã tăng trưởng rồi, thì sẽ sanh ra các xúc. Do bị xúc chạm bởi sáu xúc nhập xứ, do đó phàm phu ngu si vô học khởi lên cảm giác khổ vui, từ xúc mà nhập xứ khởi lên. Những gì là sáu? Nhãn xúc nhập xứ, nhĩ, tỷ, thiệt, thân và ý xúc nhập xứ.
“Như vậy, Tỳ-kheo, có ý giới, pháp giới, vô minh giới. Kẻ phàm phu ngu si vô học, vì vô minh xúc cho nên khởi lên ý tưởng có, ý tưởng không, ý tưởng vừa có vừa không, ý tưởng ta hơn, ý tưởng ta bằng, ý tưởng ta kém, ý tưởng ta biết, ta thấy. Những ý tưởng biết như vậy, những ý tưởng thấy như vậy đều do sáu xúc–nhập xứ mà phát sanh.
“Đa văn Thánh đệ tử đối với sáu xúc–nhập xứ này, xả bỏ vô minh mà sanh minh. Không sanh ra ý tưởng về có, ý tưởng về không, ý tưởng về vừa có vừa không, ý tưởng hơn, ý tưởng bằng, ý tưởng kém, ý tưởng ta biết, ta thấy. Khi đã biết như vậy, đã thấy như vậy rồi, thì những gì do vô minh–xúc khởi lên trước kia sẽ bị diệt và cảm thọ phát sanh do minh xúc sau đó sẽ khởi lên.”
Phật nói kinh này xong, các Tỳ-kheo nghe những gì Đức Phật dạy, hoan hỷ phụng hành.
SC 2Thus have I heard. Once the Awakened One lived at Srāvasti’s greater-metropolitan-area, in Jeta’s grove, Anāthapiṇḍika’s monastry. At that time the World Honoured One said to the mendicants:
SC 3“There are five clinging aggregates. What are the five? The form clinging aggregate, feeling..., perception..., formulation... and the consciousness clinging aggregate. If any wanderer or priest considers there is a self, then they see the self in these five aggregates. Wanderers and priests consider form is self, form is other than self, self is in form, or form is in self. They consider feeling..., perception..., formulations… and consciousness is self, consciousness is other than self, self is in consciousness, or consciousness is in self. The foolish untaught common person has ignorance therefore he considers, form is self, other than self, or one is in the other.
SC 4“Saying self is truly real, they do not give up the view. With not giving up the view as the cause, all bases come to be. All bases having come to be, all contact comes to be. The six contact organs are that which causes contact. From contact organs arise suffering and pleasurable experience for the foolish untaught common person. What are the six? They are the eye sense organ, the ear..., the nose..., the tongue..., the body... and the mind sense organ. Thus, mendicants there is the mind element, the dhamma element and the ignorance element.
SC 5“The foolish untaught common person has ignorance therefore arise: the experience of existence, the experience of non existence, the experience of existence and non existence, the experience that I am superior, the experience that I am equal, the experience that I am inferior, the experience that I know, the experience that I see, the experience that I know like this and the experience that I see like this. These are all from the six sense organs.
SC 6“Therefore the well-learned noble disciple, having given up ignorance regarding these six sense organs and wisdom arises and: the experience of existence, the experience of non existence, the experience of existence and non existence, the experience that I am superior, the experience that I am equal, the experience that I am inferior, the experience that I know, the experience that I see, the experience that I know like this and the experience that I see like this, do not arise. The ignorant contact which had arisen before is destroyed and thereafter wise contact and experience arise.”
SC 7The Awakened One said this discourse. The mendicants heard what the Awakened One had said and happily practised.