Tôi nghe như vầy:
Một thời Đức Phật trú tại Sa-kê-đế trong rừng Thanh.
Bấy giờ ở Sa-kê-đế có ba thiện gia nam tử là Tôn giả A-na-luật-đà, Tôn giả Nan-đề và Tôn giả Kim-tì-la đều là thiếu niên mới xuất gia học đạo, cùng đến nhập Chánh pháp này không lâu.
Lúc ấy Đức Thế Tôn hỏi các Tỳ-kheo:
“Ba thiện gia nam tử này đều là thiếu niên mới xuất gia học đạo, cùng đến nhập Chánh pháp này không lâu; ba thiện nam tử ấy có vui thích sống phạm hạnh ở trong Chánh Pháp Luật này chăng?”
Khi đó các vị Tỳ-kheo im lặng, không trả lời.
Đức Thế Tôn ba lần hỏi các Tỳ-kheo rằng:
“Ba thiện gia nam tử này đều là thiếu niên mới xuất gia học đạo, cùng đến nhập Chánh pháp này không lâu; ba thiện nam tử ấy có vui thích sống phạm hạnh ở trong Chánh Pháp Luật này chăng?”
Khi ấy các Tỳ-kheo cũng ba lần im lặng, không đáp. Thế rồi Đức Thế Tôn hỏi thẳng ba thiện nam tử ấy, Ngài nói với Tôn giả A-na-luật-đà rằng:
“Các ngươi, ba thiện gia nam tử, đều ở tuổi thiếu niên, mới xuất gia học đạo, cùng đến nhập Chánh pháp không lâu. Này A-na-luật-đà, các ngươi có vui thích sống phạm hạnh ở trong Chánh Pháp Luật này chăng?
Tôn giả A-na-luật-đà thưa rằng:
“Bạch Thế Tôn, quả thật như vậy, chúng con vui thích sống phạm hạnh ở trong Chánh Pháp Luật này.
Đức Thế Tôn lại hỏi:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi lúc còn nhỏ, là những đồng tử ấu thơ, trong trắng, tóc đen, thân thể thạnh trắng, vui thích trong du hý, vui thích trong tắm gội, săn sóc nâng niu thân thể. Về sau, bà con thân thích và cha mẹ đều cùng lưu luyến, thương yêu, khóc lóc thảm thiết, không muốn cho các ngươi xuất gia học đạo. Các ngươi đã quyết chí cạo bỏ râu tóc, mặc áo ca-sa, chí tín, từ bỏ gia đình, sống không gia đình, xuất gia học đạo, không phải vì sợ giặc cướp, không phải vì sợ nợ nần, không phải vì sợ khủng bố, không phải vì sợ bần cùng, cũng không phải vì sợ không sống được mà phải xuất gia học đạo, mà chỉ vì nhờm tởm sự sanh, sự già, bệnh tật, sự chết, khóc lóc, sầu khổ, hoặc vì muốn đoạn tận khối khổ đau vĩ đại này nên xuất gia học đạo. Này A-na-luật-đà, các ngươi vì những tâm niệm này mà xuất gia học đạo chăng?”
Tôn giả A-na-luật-đà đáp rằng:
“Bạch Thế Tôn, quả thật như vậy”.
Phật liền nói:
“A-na-luật-đà, nếu thiện gia nam tử nào với tâm niệm như thế mà xuất gia học đạo, nhưng có biết do đâu mà chứng đắc vô lượng thiện pháp chăng?”
Tôn giả bạch rằng:
“Bạch Thế Tôn, Thế Tôn là gốc của Pháp, là chủ của Pháp, Pháp do Thế Tôn nói. Mong Thế Tôn giảng giải cho chúng con. Sau khi nghe, chúng con sẽ biết được nghĩa một cách rộng rãi”.
Đức Thế Tôn liền bảo:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi hãy lắng nghe, khéo tư duy và ghi nhớ! Ta sẽ phân biệt nghĩa ấy cho các ngươi”.
Các Tôn giả A-na-luật-đà, Tôn giả Nan-đề, Tôn giả Kim-tì-la vâng lời lắng nghe. Đức Thế Tôn bảo:
“A-na-luật-đà, nếu ai bị dục phủ kín, bị ác pháp quấn chặt, không được xả, lạc, vô thượng tịch tĩnh, thì với người ấy tâm sanh ra tham lam, sân hận, thụy miên, tâm sanh không an lạc, thân sanh ra dã dượi, ăn nhiều, tâm ưu sầu. Tỳ-kheo ấy không nhẫn nại được đói khát, nóng lạnh, muỗi mòng, ruồi nhặng, gió nắng bức bách, nghe tiếng thô ác hay bị đánh đập cũng không thể nhẫn nại được. Thân mắc phải các bệnh tật thống khổ đến mức muốn chết và gặp những cảnh ngộ không vừa lòng đều không thể nhẫn chịu được. Vì sao? Vì bị dục phủ kín, bị ác pháp quấn chặt, không được xả, lạc, vô thượng tịch tịnh. Trái lại, nếu ly dục, không bị ác pháp quấn chặt, chắc chắn sẽ đạt đến xả, lạc, vô thượng tịch tịnh. Tâm vị ấy không sanh ra tham lam, sân nhuế, thụy miên, tâm được an lạc. Thân không sanh ra dã dượi, cũng không ăn nhiều, tâm không sầu não. Tỳ-kheo ấy nhẫn nại được đói khát, lạnh nóng, muỗi mòng, ruồi nhặng, gió nắng bức bách, nghe tiếng thô ác hay bị đánh đập cũng đều nhẫn nại được. Thân dù mắc những chứng bệnh hiểm nghèo rất thống khổ đến mức chết được, hay gặp những cảnh ngộ không thể vừa lòng, đều nhẫn nại được. Vì sao? Vì không bị dục phủ kín, không bị ác pháp quấn chặt, lại đạt đến xả, lạc, vô thượng tịch tịnh.
Đức Thế Tôn hỏi:
“Này A-na-luật-đà, Như Lai vì ý nghĩa gì mà có cái hoặc phải đoạn trừ, hoặc có cái phải thọ dụng, hoặc có cái phải kham nhẫn, hoặc có cái phải đình chỉ, hoặc có cái phải nhả bỏ?”
A-na-luật-đà bạch rằng:
“Thế Tôn là gốc của Pháp, là chủ của Pháp, Pháp do Thế Tôn nói. Mong Thế Tôn giảng giải cho chúng con. Sau khi nghe xong, chúng con sẽ biết được những nghĩa ấy một cách rộng rãi”.
Đức Thế Tôn lại bảo:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi hãy lắng nghe, khéo tư duy và ghi nhớ! Ta sẽ phân biệt những thiện lợi ấy cho các ngươi”.
Tôn giả A-na-luật-đà, Tôn giả Nan-đề, Tôn giả Kim-tì-la vâng lời lắng nghe.
Đức Thế Tôn bảo:
“Này A-na-luật-đà, các lậu cấu uế là gốc của sự hữu trong tương lai, là sự phiền nhiệt, là nhân của khổ báo, của sanh, già, bệnh, chết; Như Lai không phải vì không diệt tận, không phải vì không biến tri mà có cái phải đoạn trừ, có cái phải thọ dụng, có cái phải kham nhẫn, có cái phải đình chỉ, có cái phải nhả bỏ. Này A-na-luật-đà, Như Lai chỉ vì nhân nơi thân này, nhân nơi sáu xứ, nhân nơi thọ mạng mà có cái phải đoạn trừ, có cái phải thọ dụng, có cái phải kham nhẫn, có cái phải đình chỉ, có cái phải nhả bỏ. Này A-na-luật-đà, Như Lai vì những nghĩa này mà có cái phải đoạn trừ, có cái phải thọ dụng, có cái phải kham nhẫn, có cái phải đình chỉ, có cái phải nhả bỏ”.
Đức Thế Tôn hỏi:
“Này A-na-luật-đà, Như Lai vì những ý nghĩa nào mà sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, ưa sống nơi vách núi cao, vắng vẻ không tiếng động, viễn ly, không có sự ác, không có bóng người, tùy thuận tĩnh tọa như thế?”
Tôn giả A-na-luật-đà thưa rằng:
“Bạch Thế Tôn, Thế Tôn là gốc của Pháp, Thế Tôn là Chủ của Pháp, Pháp do Thế Tôn nói. Mong Thế Tôn giảng giải cho chúng con. Sau khi nghe xong, chúng con sẽ được những thiện lợi ấy một cách rộng rãi”.
Đức Thế Tôn bảo rằng:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi hãy lắng nghe và khéo tư duy, ghi nhớ! Ta sẽ phân biệt những thiện lợi ấy cho các ngươi”.
Các Tôn giả vâng lời lắng nghe.
Đức Thế Tôn bảo:
“Này A-na-luật-đà, không phải vì muốn đạt được những gì chưa đạt đến, vì muốn thu hoạch những gì chưa thu hoạch, vì muốn chứng ngộ những gì chưa chứng ngộ mà Như Lai sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, thích ở non cao, vắng bặt tiếng tăm, xa lánh, không sự dữ, không có bóng người, tùy thuận tĩnh tọa. Này A-na-luật-đà, Như Lai chỉ vì hai mục đích sau đây nên mới sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, thích ở non cao, vắng bặt tiếng tăm, xa lánh, không sự dữ, không có bóng người, tùy thuận tĩnh tọa. Một là, sống an lạc ngay trong đời hiện tại. Hai là, vì thương xót chúng sanh đời sau. Đời sau hoặc có chúng sanh học theo Như Lai, sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, thích ở non cao, vắng bặt tiếng người, tùy thuận tĩnh tọa. Này A-na-luật-đà, vì những mục đích ấy mà Như Lai sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, thích ở non cao, vắng bặt tiếng tăm, xa lánh, không sự dữ, không có bóng người, tùy thuận tĩnh tọa”.
Đức Thế Tôn hỏi:
“Này A-na-luật-đà, vì ý nghĩa gì mà khi đệ tử mạng chung Như lai ký thuyết nggờinày sanh chỗ này, người kia sanh chỗ kia?”
Tôn giả A-na-luật-đà thưa:
“Bạch Thế Tôn, Thế Tôn là gốc của Pháp, Thế Tôn là chủ của Pháp, Pháp do Thế Tôn nói. Mong Thế Tôn giảng giải cho chúng con. Sau khi nghe xong, chúng con sẽ được những thiện lợi ấy một cách rộng rãi”.
Đức Thế Tôn bảo rằng:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi hãy lắng nghe và khéo tư duy, ghi nhớ! Ta sẽ phân biệt những ý nghĩa ấy cho các ngươi”.
Các Tôn giả vâng lời lắng nghe.
Đức Thế Tôn bảo:
“Này A-na-luật-đà, không phải vì xu hướng của người mà nói, cũng chẳng phải vì lừa gạt người, cũng chẳng phải vì muốn vui lòng người mà khi đệ tử lâm chung, Như Lai ghi nhận vị này sẽ sanh chỗ này, vị kia sanh chỗ kia. Này A-na-luật-đà, chỉ vì những thanh tín thiện nam hay thanh tín thiện nữ với tín tâm nhiệt thành, với ái lạc cao độ, với hỷ duyệt cùng cực, sau khi đã nghe Chánh Pháp Luật, tâm nguyện noi theo theo như vậy, cho nên lúc lâm chung của các đệ tử, Như Lai đã ghi nhận vị này sanh chỗ này, vị kia sanh chỗ kia. Nếu Tỳ-kheo nào nghe Tôn giả ấy lâm chung nơi ấy, được Phật ghi nhận đã đắc cứu cánh trí, biết như thật rằng: ‘Sự sanh đã dứt, phạm hạnh đã vững, việc cần làm đã làm xong, không còn tái sanh nữa’. Hoặc nhiều lần trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tôn giả ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Tỳ-kheo kia nghe xong nhớ rằng Tôn giả kia có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Chánh Pháp Luật này, Tỳ-kheo kia có thể tâm nguyện noi theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo ấy chắn chắc được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Này A-na-luật-đà, nếu Tỳ-kheo nào nghe Tôn giả ấy lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch năm hạ phần kiết, sanh vào nơi kia mà nhập Niết-bàn, chứng đắc pháp bất thối, không còn trở lại thế gian này nữa. Hoặc chính mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng ‘Tôn giả ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Tỳ-kheo kia nghe xong nhớ rằng Tôn giả kia có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Tỳ-kheo đó tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Này A-na-luật-đà, lại nữa, Tỳ-kheo nào nghe rằng: ‘Tôn giả ấy lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận dứt sạch ba kiết sử, đã làm mỏng dâm, nộ, si, chỉ một lần qua lại thiên thượng, nhân gian; sau một lần qua lại thì đoạn tận khổ biên’. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tôn giả ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Sau khi nghe xong, Tỳ-kheo kia nhớ rằng: ‘Tôn giả kia có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, trí tuệ như vậy. Nghe Pháp Luật chân chánh này rồi, Tỳ-kheo đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy...’ Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo nào nghe Tôn giả ấy lâm chung ở nơi ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch ba kiết sử, đắc Tu-đà-hoàn, không còn đọa ác pháp, nhất định sẽ đạt đến chánh gác, nhiều lắm là bảy lần thọ sanh. Sau bảy lần qua lại nhân gian, thiên thượng thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tôn giả ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Sau khi nghe xong, Tỳ-kheo kia nhớ rằng: ‘Tôn giả kia có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Tỳ-kheo đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy’. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Này A-na-luật-đà, nếu Tỳ-kheo-ni nào nghe rằng: “Tỳ-kheo-ni ấy được Phật ghi nhận đã đắc cứu cánh trí, biết như thật ‘Sự sanh đã dứt, phạm hạnh đã vững, việc cần làm đã làm xong, không còn tái sanh nữa’. Hoặc tận mắt trông thấy Tỳ-kheo-ni ấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, có trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Sau khi nghe xong, nhớ rằng Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Tỳ-kheo-ni đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni nào nghe rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy lâm chung nơi ấy, được Đức Thế Tôn ghi nhận đã dứt sạch năm hạ phần kiết, sanh vào nơi kia mà nhập Niết-bàn, đắc pháp bất thối, không còn trở lại cõi này nữa’. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác nói lại rằng: ‘Tỳ-kheo ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Tỳ-kheo-ni ấy có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, như vậy, Tỳ-kheo-ni đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni nào nghe rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy lâm chung nơi ấy, được Đức Phật ghi nhận rằng đã dứt sạch ba kiết sử, đã mỏng dâm, nộ, si; chỉ một lần qua lại thiên thượng, nhân gian. Sau khi một lần qua lại ấy thì đạt đến tận cùng sự khổ’. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, nhớ rằng: Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị ấy có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, như vậy, Tỳ-kheo-ni đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni nào nghe rằng ‘Tỳ-kheo-ni ấy lâm chung nơi ấy, được Đức Phật ghi nhận đã dứt sạch ba kiết sử, đắc Tu-đà-hoàn, không đọa vào ác pháp, nhất định đã đạt đến chánh giác, nhiều lắm là bảy lần thọ sanh. Sau bảy lần qua lại thiên thượng, nhân gian thì đạt đến tận cùng sự khổ’. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Tỳ-kheo-ni kia nhớ rằng: Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này rồi, Tỳ-kheo-ni kia có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni đó chắc chắn có sự sai giáng an lac trụ chỉ.
“Này A-na-luật-đà, nếu vị Ưu-bà-tắc nào nghe vị Ưu-bà-tắc ấy lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch năm hạ phần kiết, sanh vào chỗ kia mà nhập Niết-bàn, đắc pháp bất thối, không còn trở lại thế gian này nữa. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, vị Ưu-bà-tắc kia nhớ rằng: Vị Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị Ưu-bà-tắc kia có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, như vậy vị Ưu-bà-tắc kia chắc chắc được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Ưu-bà-tắc nào nghe vị Ưu-bà-tắc ấy lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận dứt sạch ba kiết, đã làm mỏng dâm, nộ, si; chỉ một lần qua lại thiên thượng, nhân gian. Sau một lần qua lại ấy thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng ‘Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-tắc kia nhớ rằng: Vị Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị Ưu-bà-tắc kia có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-tắc đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Ưu-bà-tắc nào nghe Ưu-bà-tắc kia lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch ba kiết sử, đắc Tu-đà-hoàn, đã đoạn ác pháp, nhất định sẽ đạt đến chánh giác, nhiều lắm là bảy lần thọ sanh nữa. Sau bảy lần qua lại thiên thượng, nhân gian thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-tắc kia nhớ lại rằng: Vị Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị Ưu-bà-tắc kia có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy... Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-tắc đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Này A-na-luật-đà, nếu Ưu-bà-di nào nghe vị Ưu-bà-di ấy lâm chung nơi ấy, được Phật ghi nhận dứt sạch năm hạ phần kiết, sanh vào nơi kia mà nhập Niết-bàn, đắc pháp bất thối, không còn trở lại thế gian này nữa. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-di đó nhớ lại rằng: Vị Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị Ưu-bà-di đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy... Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-di đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Ưu-bà-di nào nghe Ưu-bà-di đó lâm chung ở nơi ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch ba phần kiết, làm mỏng dâm, nộ, si; chỉ một lần qua lại thiên thượng, nhân gian. Sau một lần qua lại ấy thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-di kia nhớ rằng: Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Ưu-bà-di đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy... Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-di đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-di nào nghe vị Ưu-bà-di đó lâm chung ở nơi ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch ba kiết, chứng Tu-đà-hoàn, không còn đọa vào ác pháp, nhất định sẽ đến chánh giác, nhiều lắm là bảy lần thọ sanh. Sau bảy lần qua lại thiên thượng, nhân gian thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-di ấy nhớ lại rằng: Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Ưu-bà-di ấy có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy... Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-di ấy chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Này A-na-luật-đà, Như Lai vì những thiện lợi ấy nên khi đệ tử lâm chung ghi nhận vị này sẽ sanh vào chỗ này, vị kia sẽ sanh vào chỗ kia”.
Phật thuyết như vậy Tôn giả A-na-luật-đà và các Tỳ-kheo sau khi nghe lời Phật thuyết, hoan hỷ phụng hành.
T 0544b23我聞如是：
一時，佛遊娑雞帝，在青林中。
爾T 0544b24時，娑雞帝有三族姓子，尊者阿那律陀、尊者T 0544b25難提、尊者金毘羅，並皆年少新出家學，共來T 0544b26入此正法不久。爾時，世尊問諸比丘：「此三T 0544b27族姓子並皆年少新出家學，共來入此正法T 0544b28不久，此三族姓子頗樂於此正法、律中行T 0544b29梵行耶？」時，諸比丘嘿然不答。
世尊復再三T 0544c01問諸比丘：「此三族姓子並皆年少新出家學，T 0544c02共來入此正法不久，此三族姓子頗樂於T 0544c03此正法、律中行梵行耶？」時，諸比丘亦復再三T 0544c04嘿然不答。
於是，世尊自問三族姓子，告T 0544c05尊者阿那律陀：「汝等三族姓子並皆年少新T 0544c06出家學，共來入此正法不久，阿那律陀！汝T 0544c07等頗樂此正法、律中行梵行耶？」
尊者阿那T 0544c08律陀白曰：「世尊！如是。我等樂此正法，修行T 0544c09梵行。」
世尊問曰：「阿那律陀！汝等小時年幼童T 0544c10子，清淨黑髮，身體盛壯，樂於遊戲，樂數澡浴，T 0544c11嚴愛其身，於後親親及其父母皆相愛戀，T 0544c12悲泣啼哭，不欲令汝出家學道。汝等故能T 0544c13剃除鬚髮，著袈裟衣，至信、捨家、無家、學道，T 0544c14阿那律陀！汝等不畏王而行學道，亦不畏T 0544c15賊，不畏負債，不畏恐怖，不畏貧窮不得T 0544c16活故而行學道，但厭生、老、病、死、啼哭、憂苦，或T 0544c17復欲得大苦聚邊。阿那律陀！汝等不以如T 0544c18是心故出家學道耶？」
答曰：「如是。」
「阿那律陀！T 0544c19若族姓子以如是心出家學道者，為知所T 0544c20由，得無量善法耶？」
尊者阿那律陀白世尊T 0544c21曰：「世尊為法本，世尊為法主，法由世尊，唯T 0544c22願說之，我等聞已，得廣知義。」
佛便告曰：「阿那T 0544c23律陀！汝等諦聽，善思念之，我當為汝分別其T 0544c24義。」阿那律陀等受教而聽。
世尊告曰：「阿那律T 0544c25陀！若為欲所覆、惡法所纏者，不得捨樂、無T 0544c26上止息，彼心生增伺、瞋恚、睡眠，心生不樂，T 0544c27身生頻伸，多食心憂；彼比丘便不能忍飢T 0544c28渴、寒熱、蚊虻、蠅蚤、風日所逼，惡聲、捶杖亦不T 0544c29能忍，身遇諸疾極為苦痛，至命欲絕，諸不T 0545a01可樂，皆不堪耐。所以者何？以為欲所覆、惡T 0545a02法所纏，不得捨樂、無上止息故。若有離欲，T 0545a03非為惡法之所纏者，必得捨樂及無上止T 0545a04息，彼心不生增伺、瞋恚、睡眠、心不生不樂，T 0545a05身不生頻伸，亦不多食，心不愁憂；彼比T 0545a06丘便能忍飢渴、寒熱、蚊虻、蠅蚤、風日所逼，T 0545a07惡聲、捶杖亦能忍之，身遇諸疾極為苦T 0545a08痛，至命欲絕，諸不可樂，皆能堪耐。所以者T 0545a09何？以非為欲所覆故，不為惡法之所纏T 0545a10故，又得捨樂、無上止息故。」
世尊問曰：「阿那T 0545a11律陀！如來以何義故？或有所除，或有所用，T 0545a12或有所堪，或有所止，或有所吐耶？」
阿那律T 0545a13陀白世尊曰：「世尊為法本，世尊為法主，法T 0545a14由世尊，唯願說之，我等聞已，得廣知義。」
佛T 0545a15便告曰：「阿那律陀！汝等諦聽，善思念之，我T 0545a16當為汝分別其義。」阿那律陀等受教而聽。
T 0545a17世尊告曰：「阿那律陀！諸漏穢污為當來有本，T 0545a18煩熱苦報，生、老、病、死因，如來非不盡，非不T 0545a19知故，或有所除，或有所用，或有所堪，或有T 0545a20所止，或有所吐。阿那律陀！如來但因此身T 0545a21故，因六處故，因壽命故，或有所除，或有T 0545a22所用，或有所堪，或有所止，或有所吐。阿那T 0545a23律陀！如來以此義故，或有所除，或有所用，T 0545a24或有所堪，或有所止，或有所吐。」
世尊問曰：T 0545a25「阿那律陀！如來以何義故，住無事處、山林T 0545a26樹下，樂居高巖，寂無音聲，遠離，無惡，無有T 0545a27人民，隨順燕坐耶？」
尊者阿那律陀白世尊T 0545a28曰：「世尊為法本，世尊為法主，法由世尊，唯T 0545a29願說之，我等聞已，得廣知義。」
佛便告曰：「阿T 0545b01那律陀！汝等諦聽，善思念之，我當為汝分T 0545b02別其義。」阿那律陀等受教而聽。
世尊告曰：T 0545b03「阿那律陀！如來非為未得欲得、未獲欲獲、T 0545b04未證欲證故，住無事處、山林樹下，樂居高T 0545b05巖，寂無音聲，遠離，無惡，無有人民，隨順燕T 0545b06坐。阿那律陀！如來但以二義故，住無事處、T 0545b07山林樹下，樂居高巖，寂無音聲，遠離，無惡，T 0545b08無有人民，隨順燕坐：一者為自現法樂居T 0545b09故，二者為慈愍後生人故。或有後生人效T 0545b10如來住無事處、山林樹下，樂居高巖，寂無T 0545b11音聲，遠離，無惡，無有人民，隨順燕坐。阿那T 0545b12律陀！如來以此義故，住無事處、山林樹下，T 0545b13樂居高巖，寂無音聲，遠離，無惡，無有人民，T 0545b14隨順燕坐。」
世尊問曰：「阿那律陀！如來以何T 0545b15義故，弟子命終，記說某生某處、某生某處？」
T 0545b16尊者阿那律陀白世尊曰：「世尊為法本，世T 0545b17尊為法主，法由世尊，唯願說之，我等聞已，T 0545b18得廣知義。」
佛便告曰：「阿那律陀！汝等諦聽，善T 0545b19思念之，我當為汝分別其義。」阿那律陀等T 0545b20受教而聽。
世尊告曰：「阿那律陀！如來非為T 0545b21趣為人說，亦不欺誑人，亦不欲得人歡T 0545b22樂故，弟子命終，記說某生某處、某生某處。T 0545b23阿那律陀！如來但為清信族姓男、族姓女，極T 0545b24信極愛，極生喜悅，聞此正法、律已，或心願T 0545b25效如是如是，故弟子命終，記說某生某處、某T 0545b26生某處。若比丘聞某尊者於某處命終，彼T 0545b27為佛所記，得究竟智，生已盡，梵行已立，所T 0545b28作已辦，不更受有，知如真。或自見彼尊者，T 0545b29或復從他數數聞之，彼尊者如是有信、如T 0545c01是持戒、如是博聞、如是惠施、如是智慧。其人T 0545c02聞已，憶彼尊者有信、持戒、博聞、惠施、智慧，聞T 0545c03此正法、律已，或心願效如是如是。阿那律T 0545c04陀！如是比丘必得差降安樂住止。
「阿那律T 0545c05陀！復次，比丘聞某尊者於某處命終，彼為T 0545c06佛所記，五下分結已盡，生於彼間而般涅T 0545c07槃，得不退法，不還此世。或自見彼尊者，或T 0545c08復從他數數聞之，彼尊者如是有信、如是T 0545c09持戒、如是博聞、如是慧施、如是智慧。其人T 0545c10聞已，憶彼尊者有信、持戒、博聞、惠施、智慧，T 0545c11聞此正法、律已，或心願效如是如是。阿那T 0545c12律陀！如是比丘必得差降安樂住止。
「阿那律T 0545c13陀！復次，比丘聞某尊者於某處命終，彼為T 0545c14佛所記，三結已盡，婬怒癡薄，得一往來天T 0545c15上人間，一往來已而得苦際。或自見彼尊T 0545c16者，或復從他數數聞之，彼尊者如是有信、T 0545c17如是持戒、如是博聞、如是惠施、如是智慧。T 0545c18其人聞已，憶彼尊者有信、持戒、博聞、惠施、智T 0545c19慧，聞此正法、律已，或心願效如是如是。阿T 0545c20那律陀！如是比丘必得差降安樂住止。
「阿那T 0545c21律陀！復次，比丘聞某尊者於某處命終，彼T 0545c22為佛所記，三結已盡，得須陀洹，不墮惡法，T 0545c23定趣正覺，極受七有，天上人間七往來已而T 0545c24得苦際。或自見彼尊者，或復從他數數聞T 0545c25之，彼尊者如是有信、如是持戒、如是博聞、T 0545c26如是惠施、如是智慧。其人聞已，憶彼尊者T 0545c27有信、持戒、博聞、惠施、智慧，聞此正法、律已，T 0545c28或心願效如是如是。阿那律陀！如是比丘T 0545c29必得差降安樂住止。
「阿那律陀！若比丘尼聞T 0546a01某比丘尼於某處命終，彼為佛所記，得究T 0546a02竟智，生已盡，梵行已立，所作已辦，不更受有，T 0546a03知如真。或自見彼比丘尼，或復從他數數T 0546a04聞之，彼比丘尼如是有信、如是持戒、如是T 0546a05博聞、如是惠施、如是智慧。其人聞已，憶彼比T 0546a06丘尼有信、持戒、博聞、惠施、智慧，聞此正法、律T 0546a07已，或心願效如是如是。阿那律陀！如是比T 0546a08丘尼必得差降安樂住止。
「阿那律陀！復次，比T 0546a09丘尼聞某比丘尼於某處命終，彼為佛所T 0546a10記，五下分結已盡，生於彼間而般涅槃，得T 0546a11不退法，不還此生。或自見彼比丘尼，或復T 0546a12從他數數聞之，彼比丘尼如是有信、如是T 0546a13持戒、如是博聞、如是惠施、如是智慧。其人聞T 0546a14已，憶彼比丘尼有信、持戒、博聞、惠施、智慧，聞T 0546a15此正法、律已，或心願效如是如是。阿那律陀！T 0546a16如是比丘尼必得差降安樂住止。
「阿那律陀！T 0546a17復次，比丘尼聞某比丘尼於某處命終，彼為T 0546a18佛所記，三結已盡，婬怒癡薄，得一往來天T 0546a19上人間，一往來已而得苦際。或自見彼比丘T 0546a20尼，或復從他數數聞之，彼比丘尼如是有T 0546a21信、如是持戒、如是博聞、如是惠施、如是智T 0546a22慧。其人聞已，憶彼比丘尼有信、持戒、博聞、惠T 0546a23施、智慧，聞此正法、律已，或心願效如是如是。T 0546a24阿那律陀！如是比丘尼必得差降安樂住止。
T 0546a25「阿那律陀！復次，比丘尼聞某比丘尼於某處T 0546a26命終，彼為佛所記，三結已盡，得須陀洹，不T 0546a27墮惡法，定趣正覺，極受七有，天上人間七T 0546a28往來已而得苦際。或自見彼比丘尼，或復T 0546a29從他數數聞之，彼比丘尼如是有信、如是T 0546b01持戒、如是博聞、如是惠施、如是智慧。其人聞T 0546b02已，憶彼比丘尼有信、持戒、博聞、惠施、智慧，聞T 0546b03此正法、律已，或心願效如是如是。阿那律T 0546b04陀！如是比丘尼必得差降安樂住止。
「阿那T 0546b05律陀！若優婆塞聞某優婆塞於某村命終，彼T 0546b06為佛所記，五下分結已盡，生於彼間而般T 0546b07涅槃，得不退法，不還此世。或自見彼優婆T 0546b08塞，或復從他數數聞之，彼優婆塞如是有T 0546b09信、如是持戒、如是博聞、如是惠施、如是智T 0546b10慧。其人聞已，憶彼優婆塞有信、持戒、博聞、惠T 0546b11施、智慧，聞此正法、律已，或心願效如是如T 0546b12是。阿那律陀！如是優婆塞必得差降安樂T 0546b13住止。
「阿那律陀！復次，優婆塞聞某優婆塞於T 0546b14某村命終，彼為佛所記，三結已盡，婬怒癡T 0546b15薄，得一往來天上人間，一往來已而得苦T 0546b16際。或自見彼優婆塞，或復從他數數聞之，T 0546b17彼優婆塞如是有信、如是持戒、如是博聞、T 0546b18如是惠施、如是智慧。其人聞已，憶彼優婆T 0546b19塞有信、持戒、博聞、惠施、智慧，聞此正法、律T 0546b20已，或心願效如是如是。阿那律陀！如是彼T 0546b21優婆塞必得差降安樂住止。
「阿那律陀！復次，T 0546b22優婆塞聞某優婆塞於某村命終，彼為佛T 0546b23所記，三結已盡，得須陀洹，不墮惡法，定趣T 0546b24正覺，極受七有，天上人間七往來已而得苦T 0546b25際。或自見彼優婆塞，或復從他數數聞之，T 0546b26彼優婆塞如是有信、如是持戒、如是博聞、T 0546b27如是惠施、如是智慧。其人聞已，憶彼優婆塞T 0546b28有信、持戒、博聞、惠施、智慧，聞此正法、律已，T 0546b29或心願效如是如是。阿那律陀！如是優婆T 0546c01塞必得差降安樂住止。
「阿那律陀！若優婆私T 0546c02聞某優婆私於某村命終，彼為佛所記，五T 0546c03下分結已盡，生於彼間而般涅槃，得不退T 0546c04法，不還此世。或自見彼優婆私，或復從他T 0546c05數數聞之，彼優婆私如是有信、如是持戒、T 0546c06如是博聞、如是惠施、如是智慧。其人聞已，T 0546c07憶彼優婆私有信、持戒、博聞、慧施、智慧，聞T 0546c08此正法、律已，或心願效如是如是。阿那律陀！T 0546c09如是優婆私必得差降安樂住止。
「阿那律陀！T 0546c10復次，優婆私聞某優婆私於某村命終，彼為T 0546c11佛所記，三結已盡，婬怒癡薄，得一往來天T 0546c12上人間，一往來已而得苦際。或自見彼優婆T 0546c13私，或復從他數數聞之，彼優婆私如是有T 0546c14信、如是持戒、如是博聞、如是惠施、如是智T 0546c15慧。其人聞已，憶彼優婆私有信、持戒、博聞、慧T 0546c16施、智慧，聞此正法、律已，或心願效如是如T 0546c17是。阿那律陀！如是優婆私必得差降安樂住T 0546c18止。
「阿那律陀！復次，優婆私聞某優婆私於某T 0546c19村命終，彼為佛所記，三結已盡，得須陀洹，T 0546c20不墮惡趣，定趣正覺，極受七有，天上人間T 0546c21七往來已而得苦際。或自見彼優婆私，或復T 0546c22從他數數聞之，彼優婆私如是有信、如是T 0546c23持戒、如是博聞、如是惠施、如是智慧。其人聞T 0546c24已，憶彼優婆私有信、持戒、博聞、惠施、智慧，T 0546c25聞此正法、律已，或心願效如是如是。阿那T 0546c26律陀！如是優婆私必得差降安樂住止。
「阿那T 0546c27律陀！如來以此義故，弟子命終，記說某生T 0546c28某處、某生某處。」
佛說如是。尊者阿那律陀T 0546c29及諸比丘，聞佛所說，歡喜奉行。
T 0547a01
娑雞帝三族姓子經第六竟（三千四百六字）
T 0547a02
中阿含經卷第十八（萬一百二十七字）（第二小土T 0547a03城誦）
SC 1Thus I have heard: One time, the Buddha traveled to Sāketa and stayed in the Green Grove.
SC 2At the time, three clansmen were in Sāketa: Venerable Aniruddha, Venerable Nandika, and Venerable Kimbila. They were all youths who had recently left home to train and who had together entered this right Dharma not long ago.
SC 3It was then that the Bhagavān asked the monks, “There were three clansmen, all youths who had recently left home to train and who had together entered this right Dharma not long ago. Are those three clansmen happy with this right Dharma, with practicing the religious life of the Vinaya?”
The monks were quiet and didn’t answer.
SC 4The Bhagavān asked the monks three times, “There were three clansmen, all youths who had recently left home to train and who had together entered this right Dharma not long ago. Are those three clansmen happy with this right Dharma, with practicing the religious life of the Vinaya?”
Again, the monks were quiet and didn’t answer three times.
SC 5The Bhagavān then asked the three clansmen himself, addressing Venerable Aniruddha, “You three clansman are all youths who recently left home to train, and you came together to enter this right Dharma not long ago. Aniruddha, are all of you happy with this right Dharma, with practicing the religious life of the Vinaya?”
Venerable Aniruddha said, “So it is, Bhagavān. We are happy with this right Dharma and with cultivating the religious life.”
SC 6The Bhagavān asked, “Aniruddha, you are youths, young men with pure black hair and physical vigor. You enjoyed traveling, enjoyed frequent baths, and you adorned and cherished yourselves. You lamented and cried with loved ones, your relatives, close friends, and parents, who didn’t want you to leave home to train on the path. Afterward, you shaved off your beards and hair, put on the reddish-brown robes, became faithful, left home, went homeless, and trained on the path.
SC 7“Aniruddha, it wasn’t out of fear of the king that you went to train on the path. It wasn’t out of fear of bandits, debts, worries, poverty, or the inability to make a living that you went to train on the path. You’ve simply had enough of birth, old age, illness, death, lamentation, and misery. You might also want to find the limit of that great mass of suffering. Aniruddha, was it not because of such a thought that all of you left home to train on the path?”
He replied, “So it is.”
The Basis of Good Qualities
SC 8“Aniruddha, if clansmen leave home to train on the path with such thoughts, how will they know the basis of attaining measureless good qualities?”
Venerable Aniruddha said to the Bhagavān, “The Bhagavān is the basis of the Dharma! The Bhagavān is the Dharma Lord! The Dharma comes from the Bhagavān! Please let him teach it. After listening, we’ll get a detailed knowledge of its meaning.”
SC 9The Buddha then addressed them, “Aniruddha, all of you, listen closely, and consider it well. I will discern its meaning for you.”
Aniruddha and the others accepting the teaching and listened.
SC 10The Bhagavān addressed them, “Aniruddha, those who are covered by desire and fettered by bad qualities don’t abandon pleasure or attain unsurpassed calm. Their minds become obsessed, angry, and drowsy. Their minds become unhappy, their bodies become stretched, they eat often, and their hearts are sad. Those monks then are unable to tolerate hunger and thirst, cold and hot weather, biting and stinging insects, being troubled by wind and sun, harsh noises, or being caned. Nor can they tolerate it when they encounter illnesses, extreme pain, and when their life is about to end. None of these unpleasant things are bearable. What is the reason for that? Being covered by desire and fettered by bad qualities, they cannot abandon pleasures or attain unsurpassed calm.
SC 11“If they seclude themselves from desires and aren’t fettered by bad qualities, they’ll surely abandon pleasures and attain unsurpassed calm. Their minds won’t become obsessed, angry, or drowsy. Their minds won’t become unhappy, their bodies won’t be stretched, they won’t eat often, and their minds won’t be sad. Those monks then can tolerate hunger and thirst, cold and hot weather, biting and stinging insects, being troubled by wind and sun, harsh noises, and being caned. They’re able to tolerate it when they encounter illnesses, extreme pain, and when their life is about to end. All these unpleasant things are bearable. What is the reason for that? They aren’t covered by desire or fettered by bad qualities. They also attain the abandoning of pleasures and unsurpassed calm.”
The Purpose of Removing the Contaminants
SC 12The Bhagavan asked, “Aniruddha, what was the Tathāgata’s purpose? Was there something to remove, something to use, something to bear, something to stop, or something to reject?”
Aniruddha said to the Bhagavān, “The Bhagavān is the basis of the Dharma! The Bhagavān is the Dharma Lord! The Dharma comes from the Bhagavān! Please let him teach it. After listening, we’ll get a detailed knowledge of its meaning.”
SC 13The Buddha then addressed them, “Aniruddha, all of you, listen closely, and consider it well. I will discern its meaning for you.”
Aniruddha and the others accepted the teaching and listened.
SC 14The Bhagavān addressed them, “Aniruddha, the contaminants and defilements are the source of future existence, the result of trouble and pain, and the cause of birth, old age, illness, and death. None of them were not ended and known by the Tathāgata. Therefore, there was something to remove, something to use, something to bear, something to stop, and something to reject.
SC 15“Aniruddha, to the Tathāgata, it’s simply because of this body, because of the six bases, and because of this life span that there’s something to remove, something to use, something to bear, something to stop, and something to reject. Aniruddha, this was the Tathāgata’s purpose. There was something to remove, something to use, something to bear, something to stop, and something to reject.”
The Purpose of Living in Seclusion
SC 16The Bhagavān asked, “Aniruddha, what was the Tathāgata’s purpose? Why did he stay in an undisturbed place under a mountain forest tree or live happily in a grotto where it’s peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose?”
Aniruddha said to the Bhagavān, “The Bhagavān is the basis of the Dharma! The Bhagavān is the Dharma Lord! The Dharma comes from the Bhagavān! Please let him teach it. After listening, we’ll get a detailed knowledge of its meaning.”
SC 17The Buddha then addressed them, “All of you, listen closely, and consider it well. I will discern its meaning for you.”
Aniruddha and the others accepted the teaching and listened.
SC 18The Bhagavān told them, “He wished to attain what was yet to be attained and obtain what was yet to be obtained, so the Tathāgata stayed in a undisturbed place under a mountain forest tree or lived happily in a grotto where it was peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose.
SC 19“Aniruddha, it’s only for two reasons that the Tathāgata stayed in a undisturbed place under a mountain forest tree or lived happily in a grotto where it was peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose.
SC 20“First, it was for my own happiness in the present life. Second, it was out of compassion for people who’ll be born later. It may be that people born later will emulate the Tathāgata by staying in a undisturbed place under a mountain forest tree or living happily in a grotto where it’s peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose.
SC 21“Aniruddha, it was for this purpose that the Tathāgata stayed in a undisturbed place under a mountain forest tree or lived happily in a grotto where it was peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose.”
The Purpose of Relating the Rebirth of Disciples
1. Monks
SC 22The Bhagavān asked, “Aniruddha, what’s the Tathāgata’s purpose when he relates that a disciple whose life ended had ‘a certain birth in a certain place, a certain birth in a certain place’?”
Aniruddha said to the Bhagavān, “The Bhagavān is the basis of the Dharma! The Bhagavān is the Dharma Lord! The Dharma comes from the Bhagavān! Please let him teach it. After listening, we’ll get a detailed knowledge of its meaning.”
SC 23The Buddha then addressed them, “All of you, listen closely, and consider it well. I will discern its meaning for you.”
Aniruddha and the others accepted the teaching and listened.
SC 24The Bhagavān addressed them, “Aniruddha, the Tathāgata doesn’t declare it for the destiny or the person. It’s not to deceive people nor because he wants to make people glad that he relates that a disciple whose life ended had ‘a certain birth in a certain place, a certain birth in a certain place.’
SC 25“Aniruddha, the Tathāgata does this only for faithful clansmen and clanswomen who are the most believing, most affectionate, and would be most gladdened. After hearing this right Dharma and Vinaya, they might be inspired to emulate that disciple So-and-So. When a disciple’s life ends, I therefore relate that they had ‘a certain birth in a certain place, a certain birth in a certain place.’
SC 26“Suppose a monk hears this: ‘A certain venerable’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had attained the ultimate knowledge: “Birth has been ended, the religious practice has been established, and the task has been accomplished. I truly know that I’m no longer subject to existence.”’ He might have met that venerable personally, or he might have heard from numerous people: ‘That venerable is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That venerable was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that Venerable So-and-So. Aniruddha, such a monk surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 27“Furthermore, Aniruddha, a monk hears this: ‘A certain venerable’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the five lower bonds, was born elsewhere, and attained parinirvāṇa. Having attained irreversibility, he won’t return to this world.’ He might have met that venerable personally, or he might have heard from numerous people: ‘That venerable is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That venerable was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that Venerable So-and-So. Aniruddha, such a monk surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 28“Furthermore, Aniruddha, a monk hears this: ‘A certain venerable’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the three bonds, and lust, hate, and delusion were weakened. He will be reborn once up in Heaven or among humans, and he’ll reach the limit of suffering after that one rebirth.’ He may have met that venerable personally, or he might have heard from numerous people: ‘That venerable is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That venerable was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that Venerable So-and-So. Aniruddha, such a monk surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 29“Furthermore, Aniruddha, a monk hears this: ‘A certain venerable’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the three bonds, attained stream entry, and didn’t fall into a bad state. He’s certainly destined for right awakening, experiencing at most seven existences. After seven rebirths up in Heavens or among humans, and he’ll reach the limit of suffering.’ He may have met that venerable personally, or he might have heard from numerous people: ‘That venerable is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That venerable was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that Venerable So-and-So. Aniruddha, such a monk surely will attain a distinct abode of well-being.
2. Nuns
SC 30“Aniruddha, suppose that a nun hears this: ‘A certain nun’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had attain the ultimate knowledge: “Birth has been ended, the religious practice has been established, and the task has been accomplished. I truly know that I’m no longer subject to existence.”’ She may have met that venerable personally, or she might have heard from numerous people: ‘That nun is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That nun was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that nun So-and-So. Aniruddha, such a nun surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 31“Furthermore, Aniruddha, a nun hears this: ‘A certain nun’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the five lower bonds, was born elsewhere, and attained parinirvāṇa. She attained irreversibility and won’t return to this world.’ She may have met that nun personally, or she might have heard from numerous people: ‘That nun is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That nun was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that nun So-and-So. Aniruddha, such a nun surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 32“Furthermore, Aniruddha, a nun hears this: ‘A certain nun’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the three bonds, and lust, hate, and delusion were weakened. She was once reborn up in Heaven or among humans, and she’ll reach the limit of suffering after that one rebirth.’ She may have met that nun personally, or she might have heard from numerous people: ‘That nun is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That nun was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that nun So-and-So. Aniruddha, such a nun surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 33“Furthermore, Aniruddha, a nun hears this: ‘A certain nun’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the three bonds, attained stream entry, and didn’t fall into a bad state. She is certainly destined for right awakening, experiencing at most seven existences. After seven rebirths up in Heaven or among humans, she’ll reach the limit of suffering.’ She may have met that nun personally, or she might have heard from numerous people: ‘That nun is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That nun was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that nun So-and-So. Aniruddha, such a nun surely will attain a distinct abode of well-being.
3. Laymen
SC 34“Aniruddha, suppose a layman hears this: ‘A certain layman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the five lower bonds, was born elsewhere, and attained parinirvāṇa. Having attained irreversibility, he will not return to this world.’ He may have met that layman personally, or he might have heard from numerous people: ‘That layman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That layman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that layman So-and-So. Aniruddha, such a layman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 35“Furthermore, Aniruddha, a layman hears this: ‘A certain layman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the three bonds, and lust, hate, and delusion were weakened. He attained one rebirth up in Heaven or among humans, and he will reach the limit of suffering after that one rebirth.’ He may have met that layman personally, or he might have heard from numerous people: ‘That layman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That layman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that layman So-and-So. Aniruddha, such a layman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 36“Furthermore, Aniruddha, a layman hears this: ‘A certain layman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the three bonds, attained stream entry, and didn’t fall into a bad state. He is certainly destined for right awakening, experiencing at most seven existences. After seven rebirths up in Heaven or among humans, he’ll reach the limit of suffering.’ He may have met that layman personally, or he might have heard from numerous people: ‘That layman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That layman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that layman So-and-So. Aniruddha, such a layman surely will attain a distinct abode of well-being.
4. Laywomen
SC 37“Aniruddha, suppose a laywoman hears this: ‘A certain laywoman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the five lower bonds, was born elsewhere, and attained parinirvāṇa. Having attained irreversibility, she will not return to this world.’ She may have met that laywoman personally, or she might have heard from numerous people: ‘That laywoman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That laywoman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that laywoman So-and-So. Aniruddha, such a laywoman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 38“Furthermore, Aniruddha, a laywoman hears this: ‘A certain laywoman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the three bonds, and lust, hate, and delusion were weakened. She attained one rebirth up in Heaven or among humans, and she will reach the limit of suffering after that one rebirth.’ She may have met that laywoman personally or heard from numerous people: ‘That laywoman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That laywoman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that laywoman So-and-So. Aniruddha, such a laywoman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 39“Furthermore, Aniruddha, a laywoman hears this: ‘A certain laywoman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the three bonds, attained stream entry, and didn’t fall into a bad state. She is certainly destined for right awakening, experiencing at most seven existences. After seven rebirths up in Heaven or among humans, she’ll reach the limit of suffering.’ She may have met that laywoman personally or heard from numerous people: ‘That laywoman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That laywoman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that laywoman So-and-So. Aniruddha, such a laywoman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 40“Aniruddha, it’s for this purpose that the Tathāgata relates that a disciple whose life ended had ‘a certain birth in a certain place, a certain birth in a certain place.’”
SC 41The Buddha spoke thus. Venerable Aniruddha and the monks who heard what the Buddha taught rejoiced and approved.
Tôi nghe như vầy:
Một thời Đức Phật trú tại Sa-kê-đế trong rừng Thanh.
Bấy giờ ở Sa-kê-đế có ba thiện gia nam tử là Tôn giả A-na-luật-đà, Tôn giả Nan-đề và Tôn giả Kim-tì-la đều là thiếu niên mới xuất gia học đạo, cùng đến nhập Chánh pháp này không lâu.
Lúc ấy Đức Thế Tôn hỏi các Tỳ-kheo:
“Ba thiện gia nam tử này đều là thiếu niên mới xuất gia học đạo, cùng đến nhập Chánh pháp này không lâu; ba thiện nam tử ấy có vui thích sống phạm hạnh ở trong Chánh Pháp Luật này chăng?”
Khi đó các vị Tỳ-kheo im lặng, không trả lời.
Đức Thế Tôn ba lần hỏi các Tỳ-kheo rằng:
“Ba thiện gia nam tử này đều là thiếu niên mới xuất gia học đạo, cùng đến nhập Chánh pháp này không lâu; ba thiện nam tử ấy có vui thích sống phạm hạnh ở trong Chánh Pháp Luật này chăng?”
Khi ấy các Tỳ-kheo cũng ba lần im lặng, không đáp. Thế rồi Đức Thế Tôn hỏi thẳng ba thiện nam tử ấy, Ngài nói với Tôn giả A-na-luật-đà rằng:
“Các ngươi, ba thiện gia nam tử, đều ở tuổi thiếu niên, mới xuất gia học đạo, cùng đến nhập Chánh pháp không lâu. Này A-na-luật-đà, các ngươi có vui thích sống phạm hạnh ở trong Chánh Pháp Luật này chăng?
Tôn giả A-na-luật-đà thưa rằng:
“Bạch Thế Tôn, quả thật như vậy, chúng con vui thích sống phạm hạnh ở trong Chánh Pháp Luật này.
Đức Thế Tôn lại hỏi:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi lúc còn nhỏ, là những đồng tử ấu thơ, trong trắng, tóc đen, thân thể thạnh trắng, vui thích trong du hý, vui thích trong tắm gội, săn sóc nâng niu thân thể. Về sau, bà con thân thích và cha mẹ đều cùng lưu luyến, thương yêu, khóc lóc thảm thiết, không muốn cho các ngươi xuất gia học đạo. Các ngươi đã quyết chí cạo bỏ râu tóc, mặc áo ca-sa, chí tín, từ bỏ gia đình, sống không gia đình, xuất gia học đạo, không phải vì sợ giặc cướp, không phải vì sợ nợ nần, không phải vì sợ khủng bố, không phải vì sợ bần cùng, cũng không phải vì sợ không sống được mà phải xuất gia học đạo, mà chỉ vì nhờm tởm sự sanh, sự già, bệnh tật, sự chết, khóc lóc, sầu khổ, hoặc vì muốn đoạn tận khối khổ đau vĩ đại này nên xuất gia học đạo. Này A-na-luật-đà, các ngươi vì những tâm niệm này mà xuất gia học đạo chăng?”
Tôn giả A-na-luật-đà đáp rằng:
“Bạch Thế Tôn, quả thật như vậy”.
Phật liền nói:
“A-na-luật-đà, nếu thiện gia nam tử nào với tâm niệm như thế mà xuất gia học đạo, nhưng có biết do đâu mà chứng đắc vô lượng thiện pháp chăng?”
Tôn giả bạch rằng:
“Bạch Thế Tôn, Thế Tôn là gốc của Pháp, là chủ của Pháp, Pháp do Thế Tôn nói. Mong Thế Tôn giảng giải cho chúng con. Sau khi nghe, chúng con sẽ biết được nghĩa một cách rộng rãi”.
Đức Thế Tôn liền bảo:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi hãy lắng nghe, khéo tư duy và ghi nhớ! Ta sẽ phân biệt nghĩa ấy cho các ngươi”.
Các Tôn giả A-na-luật-đà, Tôn giả Nan-đề, Tôn giả Kim-tì-la vâng lời lắng nghe. Đức Thế Tôn bảo:
“A-na-luật-đà, nếu ai bị dục phủ kín, bị ác pháp quấn chặt, không được xả, lạc, vô thượng tịch tĩnh, thì với người ấy tâm sanh ra tham lam, sân hận, thụy miên, tâm sanh không an lạc, thân sanh ra dã dượi, ăn nhiều, tâm ưu sầu. Tỳ-kheo ấy không nhẫn nại được đói khát, nóng lạnh, muỗi mòng, ruồi nhặng, gió nắng bức bách, nghe tiếng thô ác hay bị đánh đập cũng không thể nhẫn nại được. Thân mắc phải các bệnh tật thống khổ đến mức muốn chết và gặp những cảnh ngộ không vừa lòng đều không thể nhẫn chịu được. Vì sao? Vì bị dục phủ kín, bị ác pháp quấn chặt, không được xả, lạc, vô thượng tịch tịnh. Trái lại, nếu ly dục, không bị ác pháp quấn chặt, chắc chắn sẽ đạt đến xả, lạc, vô thượng tịch tịnh. Tâm vị ấy không sanh ra tham lam, sân nhuế, thụy miên, tâm được an lạc. Thân không sanh ra dã dượi, cũng không ăn nhiều, tâm không sầu não. Tỳ-kheo ấy nhẫn nại được đói khát, lạnh nóng, muỗi mòng, ruồi nhặng, gió nắng bức bách, nghe tiếng thô ác hay bị đánh đập cũng đều nhẫn nại được. Thân dù mắc những chứng bệnh hiểm nghèo rất thống khổ đến mức chết được, hay gặp những cảnh ngộ không thể vừa lòng, đều nhẫn nại được. Vì sao? Vì không bị dục phủ kín, không bị ác pháp quấn chặt, lại đạt đến xả, lạc, vô thượng tịch tịnh.
Đức Thế Tôn hỏi:
“Này A-na-luật-đà, Như Lai vì ý nghĩa gì mà có cái hoặc phải đoạn trừ, hoặc có cái phải thọ dụng, hoặc có cái phải kham nhẫn, hoặc có cái phải đình chỉ, hoặc có cái phải nhả bỏ?”
A-na-luật-đà bạch rằng:
“Thế Tôn là gốc của Pháp, là chủ của Pháp, Pháp do Thế Tôn nói. Mong Thế Tôn giảng giải cho chúng con. Sau khi nghe xong, chúng con sẽ biết được những nghĩa ấy một cách rộng rãi”.
Đức Thế Tôn lại bảo:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi hãy lắng nghe, khéo tư duy và ghi nhớ! Ta sẽ phân biệt những thiện lợi ấy cho các ngươi”.
Tôn giả A-na-luật-đà, Tôn giả Nan-đề, Tôn giả Kim-tì-la vâng lời lắng nghe.
Đức Thế Tôn bảo:
“Này A-na-luật-đà, các lậu cấu uế là gốc của sự hữu trong tương lai, là sự phiền nhiệt, là nhân của khổ báo, của sanh, già, bệnh, chết; Như Lai không phải vì không diệt tận, không phải vì không biến tri mà có cái phải đoạn trừ, có cái phải thọ dụng, có cái phải kham nhẫn, có cái phải đình chỉ, có cái phải nhả bỏ. Này A-na-luật-đà, Như Lai chỉ vì nhân nơi thân này, nhân nơi sáu xứ, nhân nơi thọ mạng mà có cái phải đoạn trừ, có cái phải thọ dụng, có cái phải kham nhẫn, có cái phải đình chỉ, có cái phải nhả bỏ. Này A-na-luật-đà, Như Lai vì những nghĩa này mà có cái phải đoạn trừ, có cái phải thọ dụng, có cái phải kham nhẫn, có cái phải đình chỉ, có cái phải nhả bỏ”.
Đức Thế Tôn hỏi:
“Này A-na-luật-đà, Như Lai vì những ý nghĩa nào mà sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, ưa sống nơi vách núi cao, vắng vẻ không tiếng động, viễn ly, không có sự ác, không có bóng người, tùy thuận tĩnh tọa như thế?”
Tôn giả A-na-luật-đà thưa rằng:
“Bạch Thế Tôn, Thế Tôn là gốc của Pháp, Thế Tôn là Chủ của Pháp, Pháp do Thế Tôn nói. Mong Thế Tôn giảng giải cho chúng con. Sau khi nghe xong, chúng con sẽ được những thiện lợi ấy một cách rộng rãi”.
Đức Thế Tôn bảo rằng:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi hãy lắng nghe và khéo tư duy, ghi nhớ! Ta sẽ phân biệt những thiện lợi ấy cho các ngươi”.
Các Tôn giả vâng lời lắng nghe.
Đức Thế Tôn bảo:
“Này A-na-luật-đà, không phải vì muốn đạt được những gì chưa đạt đến, vì muốn thu hoạch những gì chưa thu hoạch, vì muốn chứng ngộ những gì chưa chứng ngộ mà Như Lai sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, thích ở non cao, vắng bặt tiếng tăm, xa lánh, không sự dữ, không có bóng người, tùy thuận tĩnh tọa. Này A-na-luật-đà, Như Lai chỉ vì hai mục đích sau đây nên mới sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, thích ở non cao, vắng bặt tiếng tăm, xa lánh, không sự dữ, không có bóng người, tùy thuận tĩnh tọa. Một là, sống an lạc ngay trong đời hiện tại. Hai là, vì thương xót chúng sanh đời sau. Đời sau hoặc có chúng sanh học theo Như Lai, sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, thích ở non cao, vắng bặt tiếng người, tùy thuận tĩnh tọa. Này A-na-luật-đà, vì những mục đích ấy mà Như Lai sống nơi rừng vắng, trong núi sâu, dưới gốc cây, thích ở non cao, vắng bặt tiếng tăm, xa lánh, không sự dữ, không có bóng người, tùy thuận tĩnh tọa”.
Đức Thế Tôn hỏi:
“Này A-na-luật-đà, vì ý nghĩa gì mà khi đệ tử mạng chung Như lai ký thuyết nggờinày sanh chỗ này, người kia sanh chỗ kia?”
Tôn giả A-na-luật-đà thưa:
“Bạch Thế Tôn, Thế Tôn là gốc của Pháp, Thế Tôn là chủ của Pháp, Pháp do Thế Tôn nói. Mong Thế Tôn giảng giải cho chúng con. Sau khi nghe xong, chúng con sẽ được những thiện lợi ấy một cách rộng rãi”.
Đức Thế Tôn bảo rằng:
“Này A-na-luật-đà, các ngươi hãy lắng nghe và khéo tư duy, ghi nhớ! Ta sẽ phân biệt những ý nghĩa ấy cho các ngươi”.
Các Tôn giả vâng lời lắng nghe.
Đức Thế Tôn bảo:
“Này A-na-luật-đà, không phải vì xu hướng của người mà nói, cũng chẳng phải vì lừa gạt người, cũng chẳng phải vì muốn vui lòng người mà khi đệ tử lâm chung, Như Lai ghi nhận vị này sẽ sanh chỗ này, vị kia sanh chỗ kia. Này A-na-luật-đà, chỉ vì những thanh tín thiện nam hay thanh tín thiện nữ với tín tâm nhiệt thành, với ái lạc cao độ, với hỷ duyệt cùng cực, sau khi đã nghe Chánh Pháp Luật, tâm nguyện noi theo theo như vậy, cho nên lúc lâm chung của các đệ tử, Như Lai đã ghi nhận vị này sanh chỗ này, vị kia sanh chỗ kia. Nếu Tỳ-kheo nào nghe Tôn giả ấy lâm chung nơi ấy, được Phật ghi nhận đã đắc cứu cánh trí, biết như thật rằng: ‘Sự sanh đã dứt, phạm hạnh đã vững, việc cần làm đã làm xong, không còn tái sanh nữa’. Hoặc nhiều lần trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tôn giả ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Tỳ-kheo kia nghe xong nhớ rằng Tôn giả kia có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Chánh Pháp Luật này, Tỳ-kheo kia có thể tâm nguyện noi theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo ấy chắn chắc được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Này A-na-luật-đà, nếu Tỳ-kheo nào nghe Tôn giả ấy lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch năm hạ phần kiết, sanh vào nơi kia mà nhập Niết-bàn, chứng đắc pháp bất thối, không còn trở lại thế gian này nữa. Hoặc chính mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng ‘Tôn giả ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Tỳ-kheo kia nghe xong nhớ rằng Tôn giả kia có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Tỳ-kheo đó tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Này A-na-luật-đà, lại nữa, Tỳ-kheo nào nghe rằng: ‘Tôn giả ấy lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận dứt sạch ba kiết sử, đã làm mỏng dâm, nộ, si, chỉ một lần qua lại thiên thượng, nhân gian; sau một lần qua lại thì đoạn tận khổ biên’. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tôn giả ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Sau khi nghe xong, Tỳ-kheo kia nhớ rằng: ‘Tôn giả kia có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, trí tuệ như vậy. Nghe Pháp Luật chân chánh này rồi, Tỳ-kheo đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy...’ Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo nào nghe Tôn giả ấy lâm chung ở nơi ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch ba kiết sử, đắc Tu-đà-hoàn, không còn đọa ác pháp, nhất định sẽ đạt đến chánh gác, nhiều lắm là bảy lần thọ sanh. Sau bảy lần qua lại nhân gian, thiên thượng thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tôn giả ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Sau khi nghe xong, Tỳ-kheo kia nhớ rằng: ‘Tôn giả kia có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Tỳ-kheo đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy’. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Này A-na-luật-đà, nếu Tỳ-kheo-ni nào nghe rằng: “Tỳ-kheo-ni ấy được Phật ghi nhận đã đắc cứu cánh trí, biết như thật ‘Sự sanh đã dứt, phạm hạnh đã vững, việc cần làm đã làm xong, không còn tái sanh nữa’. Hoặc tận mắt trông thấy Tỳ-kheo-ni ấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, có trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Sau khi nghe xong, nhớ rằng Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Tỳ-kheo-ni đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni nào nghe rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy lâm chung nơi ấy, được Đức Thế Tôn ghi nhận đã dứt sạch năm hạ phần kiết, sanh vào nơi kia mà nhập Niết-bàn, đắc pháp bất thối, không còn trở lại cõi này nữa’. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác nói lại rằng: ‘Tỳ-kheo ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Tỳ-kheo-ni ấy có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, như vậy, Tỳ-kheo-ni đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc thoải mái.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni nào nghe rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy lâm chung nơi ấy, được Đức Phật ghi nhận rằng đã dứt sạch ba kiết sử, đã mỏng dâm, nộ, si; chỉ một lần qua lại thiên thượng, nhân gian. Sau khi một lần qua lại ấy thì đạt đến tận cùng sự khổ’. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, nhớ rằng: Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị ấy có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, như vậy, Tỳ-kheo-ni đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni nào nghe rằng ‘Tỳ-kheo-ni ấy lâm chung nơi ấy, được Đức Phật ghi nhận đã dứt sạch ba kiết sử, đắc Tu-đà-hoàn, không đọa vào ác pháp, nhất định đã đạt đến chánh giác, nhiều lắm là bảy lần thọ sanh. Sau bảy lần qua lại thiên thượng, nhân gian thì đạt đến tận cùng sự khổ’. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Tỳ-kheo-ni kia nhớ rằng: Tỳ-kheo-ni ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này rồi, Tỳ-kheo-ni kia có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, Tỳ-kheo-ni đó chắc chắn có sự sai giáng an lac trụ chỉ.
“Này A-na-luật-đà, nếu vị Ưu-bà-tắc nào nghe vị Ưu-bà-tắc ấy lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch năm hạ phần kiết, sanh vào chỗ kia mà nhập Niết-bàn, đắc pháp bất thối, không còn trở lại thế gian này nữa. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, vị Ưu-bà-tắc kia nhớ rằng: Vị Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị Ưu-bà-tắc kia có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, như vậy vị Ưu-bà-tắc kia chắc chắc được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Ưu-bà-tắc nào nghe vị Ưu-bà-tắc ấy lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận dứt sạch ba kiết, đã làm mỏng dâm, nộ, si; chỉ một lần qua lại thiên thượng, nhân gian. Sau một lần qua lại ấy thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng ‘Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-tắc kia nhớ rằng: Vị Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị Ưu-bà-tắc kia có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy. Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-tắc đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Ưu-bà-tắc nào nghe Ưu-bà-tắc kia lâm chung ở chỗ ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch ba kiết sử, đắc Tu-đà-hoàn, đã đoạn ác pháp, nhất định sẽ đạt đến chánh giác, nhiều lắm là bảy lần thọ sanh nữa. Sau bảy lần qua lại thiên thượng, nhân gian thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-tắc kia nhớ lại rằng: Vị Ưu-bà-tắc ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị Ưu-bà-tắc kia có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy... Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-tắc đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Này A-na-luật-đà, nếu Ưu-bà-di nào nghe vị Ưu-bà-di ấy lâm chung nơi ấy, được Phật ghi nhận dứt sạch năm hạ phần kiết, sanh vào nơi kia mà nhập Niết-bàn, đắc pháp bất thối, không còn trở lại thế gian này nữa. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-di đó nhớ lại rằng: Vị Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, vị Ưu-bà-di đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy... Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-di đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, Ưu-bà-di nào nghe Ưu-bà-di đó lâm chung ở nơi ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch ba phần kiết, làm mỏng dâm, nộ, si; chỉ một lần qua lại thiên thượng, nhân gian. Sau một lần qua lại ấy thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-di kia nhớ rằng: Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Ưu-bà-di đó có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy... Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-di đó chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Lại nữa, này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-di nào nghe vị Ưu-bà-di đó lâm chung ở nơi ấy, được Phật ghi nhận đã dứt sạch ba kiết, chứng Tu-đà-hoàn, không còn đọa vào ác pháp, nhất định sẽ đến chánh giác, nhiều lắm là bảy lần thọ sanh. Sau bảy lần qua lại thiên thượng, nhân gian thì đạt đến tận cùng sự khổ. Hoặc tận mắt trông thấy, hoặc nhiều lần nghe người khác kể lại rằng: ‘Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy’. Nghe xong, Ưu-bà-di ấy nhớ lại rằng: Ưu-bà-di ấy có tín tâm như vậy, trì giới như vậy, học rộng như vậy, bố thí như vậy, trí tuệ như vậy. Sau khi nghe Pháp Luật chân chánh này, Ưu-bà-di ấy có thể tâm nguyện noi theo theo như vậy, như vậy... Này A-na-luật-đà, vị Ưu-bà-di ấy chắc chắn được phần nào sống trong sự an lạc.
“Này A-na-luật-đà, Như Lai vì những thiện lợi ấy nên khi đệ tử lâm chung ghi nhận vị này sẽ sanh vào chỗ này, vị kia sẽ sanh vào chỗ kia”.
Phật thuyết như vậy Tôn giả A-na-luật-đà và các Tỳ-kheo sau khi nghe lời Phật thuyết, hoan hỷ phụng hành.
SC 1Thus I have heard: One time, the Buddha traveled to Sāketa and stayed in the Green Grove.
SC 2At the time, three clansmen were in Sāketa: Venerable Aniruddha, Venerable Nandika, and Venerable Kimbila. They were all youths who had recently left home to train and who had together entered this right Dharma not long ago.
SC 3It was then that the Bhagavān asked the monks, “There were three clansmen, all youths who had recently left home to train and who had together entered this right Dharma not long ago. Are those three clansmen happy with this right Dharma, with practicing the religious life of the Vinaya?”
The monks were quiet and didn’t answer.
SC 4The Bhagavān asked the monks three times, “There were three clansmen, all youths who had recently left home to train and who had together entered this right Dharma not long ago. Are those three clansmen happy with this right Dharma, with practicing the religious life of the Vinaya?”
Again, the monks were quiet and didn’t answer three times.
SC 5The Bhagavān then asked the three clansmen himself, addressing Venerable Aniruddha, “You three clansman are all youths who recently left home to train, and you came together to enter this right Dharma not long ago. Aniruddha, are all of you happy with this right Dharma, with practicing the religious life of the Vinaya?”
Venerable Aniruddha said, “So it is, Bhagavān. We are happy with this right Dharma and with cultivating the religious life.”
SC 6The Bhagavān asked, “Aniruddha, you are youths, young men with pure black hair and physical vigor. You enjoyed traveling, enjoyed frequent baths, and you adorned and cherished yourselves. You lamented and cried with loved ones, your relatives, close friends, and parents, who didn’t want you to leave home to train on the path. Afterward, you shaved off your beards and hair, put on the reddish-brown robes, became faithful, left home, went homeless, and trained on the path.
SC 7“Aniruddha, it wasn’t out of fear of the king that you went to train on the path. It wasn’t out of fear of bandits, debts, worries, poverty, or the inability to make a living that you went to train on the path. You’ve simply had enough of birth, old age, illness, death, lamentation, and misery. You might also want to find the limit of that great mass of suffering. Aniruddha, was it not because of such a thought that all of you left home to train on the path?”
He replied, “So it is.”
The Basis of Good Qualities
SC 8“Aniruddha, if clansmen leave home to train on the path with such thoughts, how will they know the basis of attaining measureless good qualities?”
Venerable Aniruddha said to the Bhagavān, “The Bhagavān is the basis of the Dharma! The Bhagavān is the Dharma Lord! The Dharma comes from the Bhagavān! Please let him teach it. After listening, we’ll get a detailed knowledge of its meaning.”
SC 9The Buddha then addressed them, “Aniruddha, all of you, listen closely, and consider it well. I will discern its meaning for you.”
Aniruddha and the others accepting the teaching and listened.
SC 10The Bhagavān addressed them, “Aniruddha, those who are covered by desire and fettered by bad qualities don’t abandon pleasure or attain unsurpassed calm. Their minds become obsessed, angry, and drowsy. Their minds become unhappy, their bodies become stretched, they eat often, and their hearts are sad. Those monks then are unable to tolerate hunger and thirst, cold and hot weather, biting and stinging insects, being troubled by wind and sun, harsh noises, or being caned. Nor can they tolerate it when they encounter illnesses, extreme pain, and when their life is about to end. None of these unpleasant things are bearable. What is the reason for that? Being covered by desire and fettered by bad qualities, they cannot abandon pleasures or attain unsurpassed calm.
SC 11“If they seclude themselves from desires and aren’t fettered by bad qualities, they’ll surely abandon pleasures and attain unsurpassed calm. Their minds won’t become obsessed, angry, or drowsy. Their minds won’t become unhappy, their bodies won’t be stretched, they won’t eat often, and their minds won’t be sad. Those monks then can tolerate hunger and thirst, cold and hot weather, biting and stinging insects, being troubled by wind and sun, harsh noises, and being caned. They’re able to tolerate it when they encounter illnesses, extreme pain, and when their life is about to end. All these unpleasant things are bearable. What is the reason for that? They aren’t covered by desire or fettered by bad qualities. They also attain the abandoning of pleasures and unsurpassed calm.”
The Purpose of Removing the Contaminants
SC 12The Bhagavan asked, “Aniruddha, what was the Tathāgata’s purpose? Was there something to remove, something to use, something to bear, something to stop, or something to reject?”
Aniruddha said to the Bhagavān, “The Bhagavān is the basis of the Dharma! The Bhagavān is the Dharma Lord! The Dharma comes from the Bhagavān! Please let him teach it. After listening, we’ll get a detailed knowledge of its meaning.”
SC 13The Buddha then addressed them, “Aniruddha, all of you, listen closely, and consider it well. I will discern its meaning for you.”
Aniruddha and the others accepted the teaching and listened.
SC 14The Bhagavān addressed them, “Aniruddha, the contaminants and defilements are the source of future existence, the result of trouble and pain, and the cause of birth, old age, illness, and death. None of them were not ended and known by the Tathāgata. Therefore, there was something to remove, something to use, something to bear, something to stop, and something to reject.
SC 15“Aniruddha, to the Tathāgata, it’s simply because of this body, because of the six bases, and because of this life span that there’s something to remove, something to use, something to bear, something to stop, and something to reject. Aniruddha, this was the Tathāgata’s purpose. There was something to remove, something to use, something to bear, something to stop, and something to reject.”
The Purpose of Living in Seclusion
SC 16The Bhagavān asked, “Aniruddha, what was the Tathāgata’s purpose? Why did he stay in an undisturbed place under a mountain forest tree or live happily in a grotto where it’s peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose?”
Aniruddha said to the Bhagavān, “The Bhagavān is the basis of the Dharma! The Bhagavān is the Dharma Lord! The Dharma comes from the Bhagavān! Please let him teach it. After listening, we’ll get a detailed knowledge of its meaning.”
SC 17The Buddha then addressed them, “All of you, listen closely, and consider it well. I will discern its meaning for you.”
Aniruddha and the others accepted the teaching and listened.
SC 18The Bhagavān told them, “He wished to attain what was yet to be attained and obtain what was yet to be obtained, so the Tathāgata stayed in a undisturbed place under a mountain forest tree or lived happily in a grotto where it was peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose.
SC 19“Aniruddha, it’s only for two reasons that the Tathāgata stayed in a undisturbed place under a mountain forest tree or lived happily in a grotto where it was peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose.
SC 20“First, it was for my own happiness in the present life. Second, it was out of compassion for people who’ll be born later. It may be that people born later will emulate the Tathāgata by staying in a undisturbed place under a mountain forest tree or living happily in a grotto where it’s peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose.
SC 21“Aniruddha, it was for this purpose that the Tathāgata stayed in a undisturbed place under a mountain forest tree or lived happily in a grotto where it was peaceful, without voices, secluded, without bad things, uninhabited, and in accord with sitting in repose.”
The Purpose of Relating the Rebirth of Disciples
1. Monks
SC 22The Bhagavān asked, “Aniruddha, what’s the Tathāgata’s purpose when he relates that a disciple whose life ended had ‘a certain birth in a certain place, a certain birth in a certain place’?”
Aniruddha said to the Bhagavān, “The Bhagavān is the basis of the Dharma! The Bhagavān is the Dharma Lord! The Dharma comes from the Bhagavān! Please let him teach it. After listening, we’ll get a detailed knowledge of its meaning.”
SC 23The Buddha then addressed them, “All of you, listen closely, and consider it well. I will discern its meaning for you.”
Aniruddha and the others accepted the teaching and listened.
SC 24The Bhagavān addressed them, “Aniruddha, the Tathāgata doesn’t declare it for the destiny or the person. It’s not to deceive people nor because he wants to make people glad that he relates that a disciple whose life ended had ‘a certain birth in a certain place, a certain birth in a certain place.’
SC 25“Aniruddha, the Tathāgata does this only for faithful clansmen and clanswomen who are the most believing, most affectionate, and would be most gladdened. After hearing this right Dharma and Vinaya, they might be inspired to emulate that disciple So-and-So. When a disciple’s life ends, I therefore relate that they had ‘a certain birth in a certain place, a certain birth in a certain place.’
SC 26“Suppose a monk hears this: ‘A certain venerable’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had attained the ultimate knowledge: “Birth has been ended, the religious practice has been established, and the task has been accomplished. I truly know that I’m no longer subject to existence.”’ He might have met that venerable personally, or he might have heard from numerous people: ‘That venerable is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That venerable was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that Venerable So-and-So. Aniruddha, such a monk surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 27“Furthermore, Aniruddha, a monk hears this: ‘A certain venerable’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the five lower bonds, was born elsewhere, and attained parinirvāṇa. Having attained irreversibility, he won’t return to this world.’ He might have met that venerable personally, or he might have heard from numerous people: ‘That venerable is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That venerable was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that Venerable So-and-So. Aniruddha, such a monk surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 28“Furthermore, Aniruddha, a monk hears this: ‘A certain venerable’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the three bonds, and lust, hate, and delusion were weakened. He will be reborn once up in Heaven or among humans, and he’ll reach the limit of suffering after that one rebirth.’ He may have met that venerable personally, or he might have heard from numerous people: ‘That venerable is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That venerable was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that Venerable So-and-So. Aniruddha, such a monk surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 29“Furthermore, Aniruddha, a monk hears this: ‘A certain venerable’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the three bonds, attained stream entry, and didn’t fall into a bad state. He’s certainly destined for right awakening, experiencing at most seven existences. After seven rebirths up in Heavens or among humans, and he’ll reach the limit of suffering.’ He may have met that venerable personally, or he might have heard from numerous people: ‘That venerable is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That venerable was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that Venerable So-and-So. Aniruddha, such a monk surely will attain a distinct abode of well-being.
2. Nuns
SC 30“Aniruddha, suppose that a nun hears this: ‘A certain nun’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had attain the ultimate knowledge: “Birth has been ended, the religious practice has been established, and the task has been accomplished. I truly know that I’m no longer subject to existence.”’ She may have met that venerable personally, or she might have heard from numerous people: ‘That nun is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That nun was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that nun So-and-So. Aniruddha, such a nun surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 31“Furthermore, Aniruddha, a nun hears this: ‘A certain nun’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the five lower bonds, was born elsewhere, and attained parinirvāṇa. She attained irreversibility and won’t return to this world.’ She may have met that nun personally, or she might have heard from numerous people: ‘That nun is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That nun was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that nun So-and-So. Aniruddha, such a nun surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 32“Furthermore, Aniruddha, a nun hears this: ‘A certain nun’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the three bonds, and lust, hate, and delusion were weakened. She was once reborn up in Heaven or among humans, and she’ll reach the limit of suffering after that one rebirth.’ She may have met that nun personally, or she might have heard from numerous people: ‘That nun is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That nun was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that nun So-and-So. Aniruddha, such a nun surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 33“Furthermore, Aniruddha, a nun hears this: ‘A certain nun’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the three bonds, attained stream entry, and didn’t fall into a bad state. She is certainly destined for right awakening, experiencing at most seven existences. After seven rebirths up in Heaven or among humans, she’ll reach the limit of suffering.’ She may have met that nun personally, or she might have heard from numerous people: ‘That nun is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That nun was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that nun So-and-So. Aniruddha, such a nun surely will attain a distinct abode of well-being.
3. Laymen
SC 34“Aniruddha, suppose a layman hears this: ‘A certain layman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the five lower bonds, was born elsewhere, and attained parinirvāṇa. Having attained irreversibility, he will not return to this world.’ He may have met that layman personally, or he might have heard from numerous people: ‘That layman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That layman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that layman So-and-So. Aniruddha, such a layman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 35“Furthermore, Aniruddha, a layman hears this: ‘A certain layman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the three bonds, and lust, hate, and delusion were weakened. He attained one rebirth up in Heaven or among humans, and he will reach the limit of suffering after that one rebirth.’ He may have met that layman personally, or he might have heard from numerous people: ‘That layman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That layman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that layman So-and-So. Aniruddha, such a layman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 36“Furthermore, Aniruddha, a layman hears this: ‘A certain layman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that he had ended the three bonds, attained stream entry, and didn’t fall into a bad state. He is certainly destined for right awakening, experiencing at most seven existences. After seven rebirths up in Heaven or among humans, he’ll reach the limit of suffering.’ He may have met that layman personally, or he might have heard from numerous people: ‘That layman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, he remembers: ‘That layman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, he might be inspired to emulate that layman So-and-So. Aniruddha, such a layman surely will attain a distinct abode of well-being.
4. Laywomen
SC 37“Aniruddha, suppose a laywoman hears this: ‘A certain laywoman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the five lower bonds, was born elsewhere, and attained parinirvāṇa. Having attained irreversibility, she will not return to this world.’ She may have met that laywoman personally, or she might have heard from numerous people: ‘That laywoman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That laywoman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that laywoman So-and-So. Aniruddha, such a laywoman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 38“Furthermore, Aniruddha, a laywoman hears this: ‘A certain laywoman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the three bonds, and lust, hate, and delusion were weakened. She attained one rebirth up in Heaven or among humans, and she will reach the limit of suffering after that one rebirth.’ She may have met that laywoman personally or heard from numerous people: ‘That laywoman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That laywoman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that laywoman So-and-So. Aniruddha, such a laywoman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 39“Furthermore, Aniruddha, a laywoman hears this: ‘A certain laywoman’s life has ended at some location, and the Buddha has related that she had ended the three bonds, attained stream entry, and didn’t fall into a bad state. She is certainly destined for right awakening, experiencing at most seven existences. After seven rebirths up in Heaven or among humans, she’ll reach the limit of suffering.’ She may have met that laywoman personally or heard from numerous people: ‘That laywoman is faithful in this way, observes the precepts in this way, is broadly learned in this way, is generous in this way, and is wise in this way.’
“Having heard those people, she remembers: ‘That laywoman was faithful, observed the precepts, was broadly learned, was generous, and was wise.’ Hearing this right Dharma and Vinaya, she might be inspired to emulate that laywoman So-and-So. Aniruddha, such a laywoman surely will attain a distinct abode of well-being.
SC 40“Aniruddha, it’s for this purpose that the Tathāgata relates that a disciple whose life ended had ‘a certain birth in a certain place, a certain birth in a certain place.’”
SC 41The Buddha spoke thus. Venerable Aniruddha and the monks who heard what the Buddha taught rejoiced and approved.